Tham gia phiên thảo luận có ông Ngô Văn Hải (Phó Tổng Biên tập phụ trách VTC News), bà Nguyễn Thị Thu Hương (Phó Tổng Biên tập Báo điện tử VnExpress), TS. Tạ Bích Loan (nguyên Trưởng Ban VTV3, Đài Truyền hình Việt Nam), ông Trần Ngọc Long (Trưởng phòng Truyền thông - Đa phương tiện Báo điện tử VietnamPlus), ông Ngô Trần Thịnh (Trưởng Bộ phận Nội dung số, Trung tâm Tin tức HTV), ông Bùi Công Duyến (Giám đốc sản phẩm Tòa soạn hội tụ ONECMS), ông Nguyễn Sỹ Hoàng (Thư ký tòa soạn VnEconomy). Điều phối phiên thảo luận là ông Nguyễn Hoàng Nhật (Phó Trưởng ban Điện tử Báo Nhân Dân.
Trợ lý biên tập trong thời đại mới
Chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn tại VnEconomy, ông Nguyễn Sỹ Hoàng (Thư ký tòa soạn VnEconomy) cho biết đơn vị này đã bắt đầu nghiên cứu AI từ cuối năm 2022, ngay sau khi ChatGPT ra mắt. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các nền tảng AI phổ biến trên thị trường, VnEconomy lựa chọn hướng đi riêng là phát triển mô hình được tinh chỉnh trên cơ sở dữ liệu chuyên ngành kinh tế của tòa soạn.
Theo ông Hoàng, việc xây dựng hệ thống AI nội bộ giúp bảo đảm tính chính thống của thông tin, tận dụng kho dữ liệu riêng, tối ưu chi phí vận hành lâu dài và tích hợp sâu với hệ thống quản trị nội dung.
Từ đó, VnEconomy đã phát triển hệ sinh thái AskoPlatform với nhiều công cụ phục vụ hoạt động báo chí như chatbot hỗ trợ tra cứu thông tin, bóc băng ghi âm, tạo giọng đọc, dịch thuật thời gian thực và tự động hóa quy trình sản xuất podcast.
Trong khi đó, đại diện các cơ quan báo chí khác cũng chia sẻ nhiều mô hình ứng dụng AI trong sản xuất tin tức, phân tích dữ liệu, tối ưu quy trình biên tập và nâng cao trải nghiệm độc giả.
AI không còn là câu chuyện tương lai
Chia sẻ tại hội thảo, ông Trần Ngọc Long (Trưởng phòng Truyền thông - Đa phương tiện Báo điện tử VietnamPlus) cho biết sự thay đổi trong hệ sinh thái thông tin đang làm thay đổi quy trình sản xuất nội dung trên toàn cầu.
Trích dẫn báo cáo từ Reuters Digital News Report, ông Trần Ngọc Long chỉ ra có đến 39% người dưới 35 tuổi đang tiếp cận tin tức qua video trực tuyến mỗi tuần. Sự lên ngôi của các "News Creators" độc lập đang trực tiếp định hình lại cách công chúng tiêu thụ thông tin. Hơn một nửa các nhà xuất bản trên thế giới đã bắt đầu thử nghiệm AI trong sản xuất nội dung, trong khi ngành báo chí vẫn đang ở giai đoạn đầu ứng dụng công nghệ này.
Ông Bùi Công Duyến (Giám đốc sản phẩm Tòa soạn hội tụ ONECMS) cho rằng trong kỷ nguyên AI, thách thức lớn nhất của báo chí không nằm ở việc AI ngày càng thông minh hơn, mà ở việc làm thế nào để AI được sử dụng một cách có trách nhiệm.
“Công nghệ thay đổi cách làm báo, nhưng không thay đổi những giá trị cốt lõi của báo chí là sự thật, trách nhiệm và niềm tin. AI có thể giúp nhà báo làm việc nhanh hơn, hiệu quả hơn, nhưng chỉ con người mới có thể bảo vệ sự thật, thực hiện trách nhiệm xã hội và gìn giữ niềm tin của công chúng.” Ông Bùi Công Duyến nhấn mạnh.
AI hiện diện ở hầu hết các công đoạn của quy trình làm báo, từ thu thập dữ liệu, viết tin tự động, sản xuất video, podcast, cá nhân hóa nội dung cho đến kiểm chứng thông tin và phát hiện nội dung giả mạo. Các diễn giả nhận định, thay vì đặt câu hỏi có nên sử dụng AI hay không, các cơ quan báo chí hiện nay cần xác định rõ AI có thể hỗ trợ những khâu nào để nâng cao hiệu quả hoạt động mà vẫn bảo đảm chất lượng và tính chính xác của sản phẩm báo chí.