Đưa nghệ thuật ánh sáng trở thành điểm nhấn mùa lễ hội
Trong không gian phố cổ Hội An, đèn lồng từ lâu đã trở thành hình ảnh gắn liền với diện mạo đô thị di sản. Tháng 12/2026, hình ảnh quen thuộc ấy sẽ được khai thác trong một quy mô mới với Lễ hội Đèn lồng quốc tế Hội An 2026, diễn ra từ ngày 3 - 6.12, mang chủ đề “Hội An - Sắc màu Di sản”.
Sự kiện được tổ chức tại Quảng trường sông Hoài, Vườn tượng An Hội, dọc sông Hoài và một số tuyến đường trong khu phố cổ. Đây cũng là hoạt động trọng tâm trong chuỗi sự kiện văn hóa, du lịch cuối năm của địa phương, gắn với kỷ niệm 27 năm Đô thị cổ Hội An được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới (4/12/1999 - 4/12/2026).
Theo kế hoạch, khoảng 15 cụm đèn lồng nghệ thuật quy mô lớn sẽ được bố trí tại các không gian công cộng, kết hợp thiết kế lấy cảm hứng từ nghề thủ công truyền thống và văn hóa của Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Thái Lan và Lào. Các tuyến Nguyễn Phúc Chu, Nguyễn Thị Minh Khai, Trần Phú cùng khu vực ven sông Hoài sẽ trở thành những điểm trưng bày, tạo nên không gian lễ hội trải rộng trong lòng phố cổ.
Điểm đáng chú ý là chương trình không dừng ở hoạt động thưởng lãm ánh sáng. Triển lãm “Đèn lồng và Nghệ thuật tái sinh”, các workshop chế tác đèn lồng từ vật liệu tái sinh và trải nghiệm trực tiếp những công đoạn làm đèn cùng nghệ nhân sẽ đưa du khách đến gần hơn với nghề thủ công truyền thống. Khoảng 20 gian trải nghiệm dự kiến được bố trí tại Quảng trường sông Hoài và Vườn tượng An Hội, hoạt động từ 16h đến 21h30 hằng ngày, kết hợp không gian ẩm thực “Chạm vị phố Hội”.
Chương trình nghệ thuật “Sắc màu di sản” cũng góp thêm sắc thái cho lễ hội với hát bội, bài chòi, dân ca, hòa tấu nhạc dân tộc, trình diễn áo dài và nghệ thuật đương đại. Riêng tối 4/12, chương trình “Minh đăng dạ hành” dự kiến tái hiện không khí phố cổ đầu thế kỷ XX qua trang phục truyền thống, nghệ thuật dân gian, diễu hành Việt phục và rước đèn trên phố.
Đáng chú ý, các không gian đèn lồng nghệ thuật dự kiến được duy trì đến hết Tết Nguyên tiêu Đinh Mùi 2027. Việc kéo dài thời gian trưng bày giúp những giá trị thị giác của lễ hội tiếp tục hiện diện sau bốn ngày tổ chức chính thức, tạo thêm điểm nhấn cho hoạt động tham quan trong những tháng đầu năm.
Mở rộng câu chuyện di sản qua những sản phẩm mới
Nếu lễ hội đèn lồng khai thác vẻ đẹp đặc trưng của phố Hội, các sản phẩm mới được chuẩn bị cũng hướng đến những khía cạnh ít nhiều khác biệt trong hành trình khám phá di sản. Theo Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa thế giới Hội An, đơn vị sẽ ra mắt show diễn Faifoo, tổ chức biểu diễn thường xuyên và giới thiệu tour “Ngược dòng ký ức” tại Di tích Nhà lao Hội An.
Hai sản phẩm mở ra những hướng tiếp cận khác nhau đối với lịch sử và văn hóa địa phương. Show diễn Faifoo được kỳ vọng bổ sung lựa chọn giải trí nghệ thuật, đặc biệt phục vụ khách lưu trú vào buổi tối. Trong khi đó, tour “Ngược dòng ký ức” đưa Di tích Nhà lao Hội An vào hành trình tham quan sau khi dự án tu bổ, tôn tạo hoàn thành, góp phần giới thiệu thêm một địa chỉ gắn với lịch sử vùng đất từng được biết đến với tên gọi thương cảng quốc tế Faifo.
Cùng thời điểm, từ ngày 20/11 đến 5/12, Hội An cũng tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm Ngày Di sản văn hóa Việt Nam với chủ đề “Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Thế giới Hội An - 40 năm xây dựng và phát triển”, đồng thời gắn với dấu mốc 27 năm Đô thị cổ Hội An được công nhận là Di sản văn hóa thế giới.
Trong khuôn khổ chương trình có hội thảo quốc gia “Đô thị thương cảng Hội An, xứ Quảng trong hành trình 555 năm danh xưng Quảng”; các hoạt động trưng bày hình ảnh, tư liệu về Di sản Văn hóa Thế giới Hội An, văn khắc Hán Nôm và chuyên đề “Không gian xưa”.
Không gian sự kiện cuối năm còn được mở rộng ra nhiều địa bàn khác của thành phố Đà Nẵng. Từ ngày 18 - 24/11, Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết dân tộc năm 2026 lần đầu tiên được tổ chức ở quy mô cấp thành phố, với chủ đề “Tinh hoa văn hóa - Sức mạnh đại đoàn kết”. Các hoạt động diễn ra tại Cung Thể thao Tiên Sơn, các cơ sở văn hóa ở Hội An, Mỹ Sơn, Khâm Đức và nhiều không gian sinh hoạt cộng đồng.
Tiếp nối chuỗi sự kiện là Lễ hội Chào năm mới 2027, dự kiến tổ chức từ ngày 30/12/2026 đến 3/1/2027 tại nhiều địa điểm của Đà Nẵng, trong đó có các phường Hội An, Hội An Đông, Quảng Phú, Bàn Thạch, Tam Kỳ và Hương Trà. Chương trình Countdown, không gian ẩm thực, các điểm check-in, hoạt động nghệ thuật và không gian ước nguyện đầu năm sẽ tạo thêm lựa chọn cho khách du lịch trong kỳ nghỉ Tết Dương lịch.
Bài toán sức hút vượt qua mùa cao điểm
Việc liên tục bổ sung sự kiện và sản phẩm mới diễn ra trong bối cảnh du lịch Hội An đang bước vào giai đoạn thấp điểm. Theo Trung tâm Bảo tồn Di sản văn hóa thế giới Hội An, trong 9 tháng đầu năm 2026, lượng khách mua vé tham quan đạt hơn 1,28 triệu lượt, doanh thu hơn 147 tỉ đồng, giảm 2,78% so với cùng kỳ.
Những ngày cuối tháng 10, phố cổ ghi nhận lượng khách có phần trầm lắng, hoạt động kinh doanh dịch vụ và lưu trú cũng chịu ảnh hưởng. Tuy nhiên, tháng 10 và tháng 11 vốn là mùa thấp điểm thường niên của điểm đến. Theo các đơn vị lữ hành và cơ sở lưu trú, lượng khách được kỳ vọng tăng trở lại từ đầu tháng 12.
Trong bối cảnh đó, câu chuyện của Hội An không đơn thuần là bổ sung thêm sự kiện để thu hút khách trong một vài thời điểm, mà còn là tìm kiếm hướng phát triển phù hợp với những giá trị vốn có của di sản. Định hướng được đặt ra là chuyển dần từ tăng trưởng dựa trên số lượng sang chú trọng chiều sâu trải nghiệm, chất lượng dịch vụ và giá trị gia tăng.
Một trong những đề xuất đáng chú ý là mỗi năm lựa chọn từ 3 - 5 sản phẩm du lịch chiến lược để tập trung nguồn lực đầu tư, tổ chức thử nghiệm và đánh giá khả năng tiếp cận thị trường. Cách làm này hướng đến việc tránh phát triển dàn trải, đồng thời tạo điều kiện để những sản phẩm có tiềm năng được đầu tư bài bản hơn.
Việc điều tiết thời gian và địa điểm tham quan cũng cần được chú trọng nhằm hạn chế tình trạng khách tập trung quá đông tại khu vực lõi phố cổ. Những khoảng thời gian thưa khách có thể được tận dụng cho công tác bảo dưỡng di tích, chỉnh trang cảnh quan và nâng cao chất lượng dịch vụ.
Mùa lễ hội cuối năm 2026 mang đến cho Hội An thêm cơ hội giới thiệu diện mạo đa dạng của một đô thị di sản, từ nghệ thuật ánh sáng, nghề thủ công đến biểu diễn và khám phá lịch sử. Tuy nhiên, sức hấp dẫn của điểm đến sẽ không chỉ được quyết định bởi số lượng sự kiện hay sản phẩm mới. Điều quan trọng hơn là khả năng kết nối những trải nghiệm ấy với đời sống văn hóa bản địa, để mỗi hoạt động bổ sung thêm một cách khám phá Hội An mà vẫn giữ được bản sắc đã làm nên giá trị của di sản.
Ảnh: Visit Hoi An
