Bảo tồn giá trị nguyên bản, làm mới trải nghiệm và mở rộng kết nối thị trường là những vấn đề trọng tâm được đặt ra tại hội thảo về phát triển du lịch Đô thị cổ Hội An trong kỷ nguyên mới. Trong khuôn khổ DITF 2026, các định hướng này cho thấy yêu cầu chuyển từ khai thác lợi thế di sản sẵn có sang xây dựng hệ sinh thái du lịch có chiều sâu và sức cạnh tranh dài hạn.
Di sản cần được bảo tồn, trải nghiệm cần được làm mới
Ngày 17/10/2026, tại Cung Hội nghị Quốc tế Ariyana Đà Nẵng, hội thảo “Phát triển du lịch Đô thị cổ Hội An - Di sản Văn hóa Thế giới trong kỷ nguyên mới” diễn ra trong khuôn khổ Ngày hội Du lịch Quốc tế Đà Nẵng 2026 (DITF 2026), với sự tham gia của gần 200 đại biểu đến từ cơ quan quản lý, giới chuyên môn, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp du lịch.
Hội thảo đặt ra một vấn đề có ý nghĩa lâu dài đối với Hội An: làm thế nào để một đô thị di sản tiếp tục hấp dẫn du khách trong bối cảnh nhu cầu trải nghiệm ngày càng đa dạng, mà không làm suy giảm những giá trị đã tạo nên bản sắc của điểm đến.
Được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới, Đô thị cổ Hội An sở hữu lợi thế từ kiến trúc, cảnh quan, lịch sử giao thương và đời sống văn hóa cộng đồng. Tuy nhiên, lợi thế này không đồng nghĩa với việc sản phẩm du lịch có thể giữ nguyên cách tiếp cận trong dài hạn. Khi du khách ngày càng quan tâm đến trải nghiệm cá nhân, chiều sâu văn hóa và tính bền vững, việc phát triển điểm đến đòi hỏi những phương thức khai thác linh hoạt hơn.
Phát biểu tại hội thảo, ông Tán Văn Vương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng, nhấn mạnh định hướng bảo tồn, phát huy giá trị di sản gắn với đổi mới sản phẩm và phát triển du lịch bền vững. Trong khi đó, báo cáo đề dẫn của ông Phạm Phú Ngọc, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Thế giới Hội An, tập trung nhìn nhận thực trạng quản lý, bảo tồn và khai thác giá trị đô thị cổ, tạo cơ sở cho các trao đổi về định hướng phát triển trong giai đoạn mới.
Từ góc độ phát triển điểm đến, bài toán không nằm ở việc tạo thêm thật nhiều hoạt động, mà là xây dựng những trải nghiệm đủ khác biệt, có chất lượng và phù hợp với sức chịu tải của không gian di sản. Đây là điều kiện để du lịch tiếp tục tạo nguồn lực cho bảo tồn, thay vì trở thành áp lực lên chính những giá trị làm nên sức hút của Hội An.
Mở rộng không gian trải nghiệm, kéo dài hành trình khám phá
Một hướng đi được đặt ra là mở rộng sản phẩm du lịch từ khu vực phố cổ sang các làng nghề, vùng sinh thái, làng quê và không gian biển đảo. Cách tiếp cận này giúp phân bổ trải nghiệm trên phạm vi rộng hơn, đồng thời tạo thêm cơ hội để du khách tiếp cận đời sống văn hóa bản địa.
Những sản phẩm như “Dấu ấn Tuồng xưa”, tour đêm tại Nhà lao Hội An hay tuyến trải nghiệm “Về Cẩm Thanh - Nghe dừa kể chuyện” cho thấy các chất liệu lịch sử, nghệ thuật và sinh thái có thể trở thành nền tảng phát triển sản phẩm chuyên biệt. Giá trị của những sản phẩm này không chỉ nằm ở điểm tham quan, mà còn ở câu chuyện văn hóa, cách diễn giải và mức độ tương tác với cộng đồng.
Cùng với đó, lễ hội, biểu diễn nghệ thuật, trải nghiệm nghề truyền thống và ẩm thực địa phương có thể tạo thêm lý do để du khách lưu lại lâu hơn, thay vì chỉ tham quan những địa danh quen thuộc trong thời gian ngắn.
Tuy nhiên, đa dạng hóa sản phẩm không nên đồng nghĩa với việc thương mại hóa mọi không gian văn hóa. Mỗi sản phẩm cần được xây dựng trên cơ sở tôn trọng tập quán địa phương, bảo đảm quyền lợi của cộng đồng và duy trì tính xác thực của trải nghiệm. Đây cũng là yếu tố quyết định để sản phẩm du lịch di sản tạo được sức hấp dẫn lâu dài, thay vì chỉ thu hút sự chú ý trong thời gian đầu.
Chuyển đổi số và kinh tế đêm: Những dư địa cần khai thác có chọn lọc
Bên cạnh đổi mới sản phẩm, ứng dụng công nghệ được xem là một hướng hỗ trợ nâng cao chất lượng quản lý và trải nghiệm tại Hội An. Các giải pháp được đề cập gồm số hóa 3D di tích, mã QR cung cấp thông tin đa ngôn ngữ, bản đồ không gian sáng tạo và nghệ thuật, hệ thống bán vé tự động cùng những nền tảng phục vụ du lịch thông minh.
Nếu được triển khai đồng bộ, những công cụ này có thể giúp du khách chủ động tìm hiểu thông tin, tiếp cận câu chuyện di sản bằng nhiều ngôn ngữ và thuận tiện hơn trong hành trình tham quan. Đối với công tác quản lý, dữ liệu số cũng có thể hỗ trợ theo dõi nhu cầu, tổ chức hoạt động đón khách và cải thiện chất lượng dịch vụ.
Dù vậy, công nghệ chỉ phát huy giá trị khi được xây dựng trên nền tảng dữ liệu đáng tin cậy và nội dung có chiều sâu. Một di tích được số hóa không chỉ cần hình ảnh trực quan, mà còn cần thông tin lịch sử chính xác, cách diễn giải dễ hiểu và sự tham gia của những người am hiểu di sản.
Kinh tế đêm cũng mở ra một hướng phát triển đáng chú ý. Với lợi thế về kiến trúc, ẩm thực, nghệ thuật và không gian đi bộ, Hội An có điều kiện phát triển những trải nghiệm buổi tối mang dấu ấn riêng. Các hoạt động biểu diễn, thưởng thức ẩm thực, mua sắm sản phẩm thủ công và sáng tạo nghệ thuật có thể góp phần mở rộng khung thời gian trải nghiệm, tạo thêm nguồn thu cho doanh nghiệp và người dân.
DITF 2026 kết nối định hướng điểm đến với nhu cầu thị trường
Việc tổ chức hội thảo trong khuôn khổ DITF 2026 tạo điều kiện để câu chuyện phát triển du lịch Hội An được đặt trong mối liên hệ với hoạt động giao thương và xu hướng thị trường. Với thông điệp “Kết nối đối tác - Kiến tạo tương lai”, Ngày hội Du lịch Quốc tế Đà Nẵng 2026 hướng đến thúc đẩy hợp tác giữa doanh nghiệp du lịch trong nước và đối tác quốc tế.
Trong chuỗi giá trị du lịch, một sản phẩm mới chỉ thực sự có ý nghĩa khi được thị trường nhận biết, doanh nghiệp phân phối và du khách lựa chọn. Vì vậy, những trao đổi tại hội thảo có thể tạo cơ sở để các doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú và đơn vị tổ chức sự kiện nghiên cứu thêm các chương trình kết hợp tham quan di sản, trải nghiệm văn hóa, nghỉ dưỡng và du lịch MICE tại khu vực Đà Nẵng - Hội An.
Ở chiều ngược lại, phản hồi từ doanh nghiệp và đối tác thị trường cũng là nguồn thông tin quan trọng để địa phương nhận diện những phân khúc khách tiềm năng, điều chỉnh sản phẩm và cải thiện chất lượng dịch vụ. Sự liên kết giữa cơ quan quản lý, đơn vị bảo tồn, cộng đồng dân cư và doanh nghiệp vì thế cần được duy trì sau sự kiện, thay vì chỉ dừng lại ở những cuộc trao đổi tại hội thảo.
Bảo tồn là nền tảng của sức cạnh tranh dài hạn
Xuyên suốt các nội dung thảo luận là yêu cầu phát triển du lịch trên cơ sở bảo tồn những giá trị làm nên bản sắc Hội An. Đây không chỉ là trách nhiệm đối với một di sản được quốc tế công nhận, mà còn là điều kiện để điểm đến duy trì sức hấp dẫn trong một thị trường ngày càng cạnh tranh.
Trong định hướng đó, cộng đồng địa phương cần được đặt ở vị trí trung tâm. Người dân vừa là chủ thể gìn giữ di sản, vừa là người trực tiếp tham gia và hưởng lợi từ hoạt động du lịch. Khi sinh kế được bảo đảm và tiếng nói của cộng đồng được coi trọng, công tác bảo tồn mới có thêm nền tảng xã hội vững chắc.
Hội thảo trong khuôn khổ DITF 2026 mở ra thêm không gian trao đổi về những hướng phát triển mới cho du lịch Hội An. Giá trị thực tế của các định hướng này sẽ được thể hiện qua khả năng chuyển hóa thành sản phẩm phù hợp, giải pháp quản lý hiệu quả và mô hình hợp tác có tính khả thi.
Với một đô thị mà sức hút được tạo nên từ chiều sâu lịch sử và đời sống văn hóa, tăng trưởng không chỉ được đo bằng lượng khách. Khả năng giữ gìn tính nguyên bản, nâng cao chất lượng trải nghiệm và tạo lợi ích lâu dài cho cộng đồng mới là những yếu tố quyết định sức cạnh tranh bền vững của du lịch Hội An.
