Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai xác định tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý và phát triển du lịch là nhiệm vụ quan trọng nhằm phát huy tiềm năng, nâng cao chất lượng điểm đến và đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh.
Những năm gần đây, du lịch Lào Cai ghi nhận tốc độ tăng trưởng khách bình quân khoảng 21%/năm. Riêng năm 2025, tỉnh đón 10,5 triệu lượt khách, tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 46.000 tỷ đồng.
Hạ tầng và cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch từng bước được đầu tư, hoàn thiện; hệ thống sản phẩm, dịch vụ ngày càng đa dạng; chất lượng và tính chuyên nghiệp của hoạt động du lịch dần được nâng cao. Một số khu, điểm du lịch mang tầm quốc gia và quốc tế đã được hình thành, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tạo việc làm, nâng cao đời sống người dân, đồng thời lan tỏa thương hiệu “Lào Cai - Nơi hội tụ sắc màu Tây Bắc”.
Tuy nhiên, sự phát triển của du lịch địa phương vẫn chưa tương xứng với tiềm năng và lợi thế. Liên kết vùng còn thiếu chặt chẽ, hạ tầng kết nối chưa đồng bộ, sản phẩm chưa thực sự khác biệt, khả năng cạnh tranh chưa cao. Chất lượng dịch vụ giữa các khu vực chưa đồng đều; nguồn nhân lực, năng lực quản trị điểm đến và chuyển đổi số còn hạn chế.
Cùng với đó, một số dự án du lịch chậm triển khai; công tác quy hoạch, quản lý đất đai, trật tự xây dựng, an toàn thực phẩm, an toàn giao thông và bảo vệ môi trường vẫn còn những bất cập cần được khắc phục.
Du lịch đóng góp trực tiếp từ 17% đến 20% GRDP
Mục tiêu tổng quát đến năm 2030 là phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, tạo động lực tăng trưởng và xây dựng Lào Cai thành trung tâm du lịch bốn mùa của cả nước, từng bước mang tầm quốc tế.
Hệ thống sản phẩm du lịch của tỉnh được định hướng phát triển theo hướng đặc sắc, chất lượng cao, xanh, bền vững và thông minh; gắn với bản sắc văn hóa các dân tộc cùng lợi thế về cảnh quan, khí hậu.
Hệ thống cơ sở lưu trú được mở rộng lên khoảng 31.500 buồng, đáp ứng nhu cầu phục vụ từ 60.000 đến 65.000 lượt khách lưu trú mỗi ngày đêm. Trong đó, số buồng khách sạn đạt tiêu chuẩn từ 3 đến 5 sao chiếm khoảng 25% đến 30%.
Ngành du lịch được kỳ vọng tạo việc làm cho khoảng 80.000 lao động, trong đó có 36.000 việc làm trực tiếp. Tỷ lệ lao động nữ và người dân tộc thiểu số lần lượt được bảo đảm ở mức 30% và 35%. Tốc độ tăng trưởng bình quân của lĩnh vực du lịch phấn đấu đạt 20%/năm.
Đưa Sa Pa trở thành hình mẫu về du lịch văn minh, chất lượng cao
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được xác định là nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và chất lượng quản trị điểm đến; xây dựng môi trường du lịch văn minh, an toàn, thân thiện.
Các cơ quan, địa phương sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ khó khăn trong đầu tư, kinh doanh du lịch. Công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm trong quản lý tài nguyên, đất đai, trật tự xây dựng và kinh doanh dịch vụ du lịch được yêu cầu thực hiện nghiêm túc.
Tỉnh cũng đặt ra yêu cầu bảo đảm chất lượng dịch vụ, niêm yết giá, an toàn thực phẩm, bảo vệ quyền lợi khách du lịch và vận hành hiệu quả các kênh tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị của du khách.
Tại các địa bàn du lịch trọng điểm như Sa Pa, Lào Cai, Bắc Hà, Y Tý, Nghĩa Đô, Lâm Thượng, Mù Cang Chải, Hạnh Phúc, Văn Chấn, Nghĩa Lộ và khu vực hồ Thác Bà, các đơn vị liên quan phải tập trung nâng cao chất lượng dịch vụ, năng lực quản trị điểm đến và xử lý dứt điểm những tồn tại ảnh hưởng đến hình ảnh du lịch của tỉnh.
Phát triển các sản phẩm du lịch đặc trưng, chất lượng cao
Lào Cai sẽ ưu tiên đầu tư đồng bộ hạ tầng du lịch, hạ tầng giao thông và hạ tầng kỹ thuật kết nối các khu, điểm du lịch trọng điểm.
Bên cạnh mục tiêu xây dựng Khu du lịch quốc gia Sa Pa đạt tầm quốc tế, tỉnh định hướng phát triển hồ Thác Bà, Bắc Hà, Y Tý và Danh lam thắng cảnh quốc gia đặc biệt Ruộng bậc thang Mù Cang Chải trở thành các khu du lịch quốc gia.
Các cơ chế, chính sách thu hút nhà đầu tư chiến lược và doanh nghiệp có năng lực sẽ tiếp tục được hoàn thiện, hướng tới phát triển hạ tầng, cơ sở vật chất kỹ thuật và những dự án du lịch chất lượng cao. Những dự án chậm triển khai, sử dụng đất kém hiệu quả sẽ được rà soát, xử lý.
Hệ thống sản phẩm du lịch được xây dựng trên cơ sở khai thác lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, khí hậu, bản sắc văn hóa các dân tộc, cửa khẩu quốc tế và khả năng liên kết vùng.
Các loại hình được ưu tiên gồm du lịch xanh, du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe, thể thao mạo hiểm, du lịch văn hóa và du lịch qua biên giới. Phát triển du lịch đồng thời được gắn với bảo tồn di sản, sản phẩm OCOP, làng nghề truyền thống và các ngành công nghiệp văn hóa.
Kiểm soát sức chứa, giảm rác thải nhựa tại điểm đến
Định hướng phát triển du lịch của Lào Cai nhấn mạnh yêu cầu bảo tồn và phát huy giá trị di sản, bản sắc văn hóa các dân tộc, đồng thời phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng trong gìn giữ, truyền dạy và khai thác các giá trị truyền thống.
Một số sự kiện văn hóa - du lịch như Festival Sông Hồng, Lễ hội Văn hóa - Du lịch Mường Lò, Lễ hội Đua ngựa Bắc Hà, Lễ hội Trà Shan tuyết và các lễ hội tiêu biểu của đồng bào dân tộc được định hướng nâng tầm thành sản phẩm có thương hiệu, tạo sức lan tỏa trong nước và quốc tế.
Công tác bảo vệ tài nguyên, cảnh quan thiên nhiên và môi trường sinh thái sẽ được tăng cường tại Sa Pa, Y Tý, Bắc Hà, hồ Thác Bà và Ruộng bậc thang Mù Cang Chải. Các hoạt động đầu tư, xây dựng và khai thác du lịch phải bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế với bảo tồn cảnh quan, đa dạng sinh học và bản sắc văn hóa.
Việc quản lý sức chứa của điểm đến được thực hiện phù hợp với khả năng chịu tải của môi trường. Tỉnh khuyến khích phát triển các mô hình du lịch xanh, du lịch cộng đồng và du lịch có trách nhiệm; thúc đẩy sử dụng năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn, giảm thiểu rác thải nhựa.
Doanh nghiệp, cộng đồng dân cư và du khách được xác định là những lực lượng trực tiếp tham gia bảo vệ tài nguyên, môi trường, gìn giữ cảnh quan và xây dựng điểm đến văn minh, an toàn, thân thiện.
Xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh
Chuyển đổi số được xác định là một trong những giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, quảng bá và trải nghiệm của du khách.
Lào Cai định hướng xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh và cơ sở dữ liệu số đồng bộ; ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo trong quản lý, thống kê, dự báo, kết nối thị trường, xúc tiến, quảng bá và hỗ trợ du khách.
Hệ sinh thái truyền thông số về du lịch sẽ được phát triển với cơ sở dữ liệu, bản đồ số, nền tảng quảng bá đa ngôn ngữ và các ứng dụng du lịch thông minh.
Hoạt động xúc tiến, quảng bá được đổi mới theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, phát huy hiệu quả các nền tảng số, truyền thông quốc tế và thương hiệu du lịch của tỉnh. Bên cạnh thị trường trong nước, Lào Cai sẽ tập trung khai thác khách quốc tế, đặc biệt là thị trường khách du lịch từ Trung Quốc.
Tỉnh tiếp tục mở rộng hợp tác với tỉnh Vân Nam, châu Hồng Hà của Trung Quốc, các địa phương nằm trên hành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh và các đối tác quốc tế.
Phát huy tinh thần “Mỗi người dân là một đại sứ du lịch”
Cùng với đầu tư hạ tầng và đa dạng hóa sản phẩm, Lào Cai chú trọng phát triển nguồn nhân lực du lịch theo hướng chuyên nghiệp, chất lượng cao.
Hoạt động đào tạo tập trung vào đội ngũ cán bộ quản lý, doanh nghiệp, hướng dẫn viên, lao động trực tiếp và cộng đồng dân cư; gắn với kỹ năng số, ngoại ngữ, kỹ năng phục vụ, xây dựng sản phẩm và yêu cầu hội nhập quốc tế.
Tỉnh ưu tiên đào tạo tại chỗ cho lao động địa phương, gắn nhu cầu đào tạo với doanh nghiệp và thị trường lao động; đồng thời khuyến khích thu hút nhân lực chất lượng cao, nghệ nhân và chuyên gia tham gia phát triển du lịch.
Người dân được khuyến khích chủ động tham gia bảo tồn văn hóa, bảo vệ tài nguyên, xây dựng môi trường du lịch văn minh, thân thiện; phát huy tinh thần “Mỗi người dân là một đại sứ du lịch”.
Qua đó, cộng đồng không chỉ tham gia cung cấp dịch vụ mà còn thực sự trở thành chủ thể và được thụ hưởng những thành quả từ quá trình phát triển du lịch.
Các cấp ủy, chính quyền, cơ quan và đơn vị liên quan có trách nhiệm cụ thể hóa mục tiêu, nhiệm vụ phát triển du lịch vào chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội hằng năm; thường xuyên kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện.
Việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp được kỳ vọng tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng sản phẩm, môi trường kinh doanh, năng lực quản trị và hình ảnh điểm đến, từng bước đưa Lào Cai trở thành trung tâm du lịch bốn mùa của cả nước.
