Thành phố Đồng Nai là vùng đất nằm ở khu vực Đông Nam Bộ, sở hữu vị trí kết nối giữa các trung tâm kinh tế lớn phía Nam với khu vực Tây Nguyên. Ngày 1/7/2025, tỉnh Đồng Nai và tỉnh Bình Phước chính thức sáp nhập, hình thành không gian phát triển mới với diện tích hơn 12.700 km². Sự thay đổi về địa giới hành chính không chỉ mở rộng quy mô lãnh thổ mà còn tạo điều kiện để địa phương kết nối những nguồn tài nguyên du lịch vốn có nhiều nét đặc trưng riêng.
Nếu khu vực Đồng Nai trước đây nổi bật với hệ thống sông hồ, vườn quốc gia, các khu du lịch sinh thái, di tích lịch sử và vùng cây ăn trái, thì khu vực Bình Phước cũ lại mang đến những cánh rừng rộng lớn, cảnh quan núi đồi, thác nước cùng những giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc S'tiêng. Sự kết hợp này tạo nên một bức tranh du lịch đa dạng, có khả năng đáp ứng nhiều nhu cầu trải nghiệm khác nhau, từ nghỉ dưỡng, khám phá thiên nhiên đến tìm hiểu văn hóa và lịch sử.
Một trong những thế mạnh nổi bật của du lịch Đồng Nai là hệ sinh thái rừng phong phú, sở hữu nhiều cảnh quan tự nhiên có giá trị. Trong đó, Vườn quốc gia Cát Tiên là điểm đến tiêu biểu dành cho những du khách yêu thích khám phá thiên nhiên và tìm hiểu đa dạng sinh học.
Đến vườn quốc gia Cát Tiên, du khách có thể trải nghiệm những hoạt động như trekking xuyên rừng, đạp xe dưới tán cây, quan sát động vật, khám phá Bàu Sấu và tìm hiểu công tác bảo tồn thiên nhiên. Không chỉ mang giá trị du lịch, Cát Tiên còn là địa chỉ quan trọng trong nghiên cứu khoa học và giáo dục môi trường. Năm 2025, Vườn quốc gia Cát Tiên được tặng 4 giải thưởng danh giá trong khuôn khổ AEN International Ecotourism Awards 2025 (AEN-IEA 2025) khẳng định những nỗ lực trong công tác bảo tồn và quản lý hệ sinh thái.
Cùng với Cát Tiên, Vườn quốc gia Bù Gia Mập là điểm đến nổi bật ở khu vực phía Bắc của tỉnh. Nơi đây sở hữu những cánh rừng nguyên sinh rộng lớn, hệ động thực vật đa dạng và cảnh quan thiên nhiên còn giữ được nhiều nét hoang sơ. Du khách có thể tham gia các hành trình khám phá rừng, tìm hiểu hệ sinh thái, trải nghiệm đời sống bản địa và thưởng thức những nét văn hóa đặc trưng của cộng đồng dân cư sinh sống quanh vùng.
Bên cạnh hai vườn quốc gia, Khu Bảo tồn Thiên nhiên – Văn hóa Đồng Nai cũng là địa điểm đáng chú ý. Với hệ sinh thái rừng, hồ và các giá trị văn hóa gắn với cộng đồng địa phương, khu bảo tồn mở ra tiềm năng phát triển các hoạt động du lịch sinh thái, nghiên cứu và trải nghiệm thiên nhiên. Đặc biệt, khu vực hồ Trị An và rừng Mã Đà mang đến không gian cảnh quan rộng mở, thích hợp cho những chuyến nghỉ dưỡng, cắm trại, chèo thuyền, đạp xe và khám phá thiên nhiên.
Nếu yêu thích những hành trình chinh phục núi cao, du khách có thể tìm đến núi Chứa Chan và núi Bà Rá. Núi Chứa Chan gây ấn tượng với địa hình núi non hùng vĩ, thảm thực vật xanh mát và không gian thoáng đãng. Đây là địa điểm phù hợp với các hoạt động leo núi, trekking, tham quan cảnh quan và tìm hiểu những giá trị văn hóa, tâm linh địa phương. Trong khi đó, núi Bà Rá gắn liền với khu vực hồ Thác Mơ, tạo nên quần thể cảnh quan núi – hồ đặc sắc, có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng.
Ngoài ra, những địa danh như thác Mai, Bàu Nước Sôi, thác Giang Điền, Trảng cỏ Bù Lạch hay hồ Suối Giai cũng góp phần làm phong phú thêm bản đồ du lịch tự nhiên của Đồng Nai. Mỗi địa điểm mang một vẻ đẹp riêng, từ những dòng thác giữa rừng, mặt hồ yên bình đến những thảm cỏ rộng lớn, tạo điều kiện để du khách lựa chọn hành trình phù hợp với sở thích và thời gian của mình.
Không chỉ có lợi thế về cảnh quan thiên nhiên, Đồng Nai còn là vùng đất lưu giữ nhiều dấu ấn lịch sử và bản sắc văn hóa của các cộng đồng dân cư. Tại khu vực Biên Hòa, Văn miếu Trấn Biên là một trong những công trình văn hóa tiêu biểu. Với kiến trúc mang đậm dấu ấn truyền thống, không gian trang nghiêm và giá trị văn hóa lâu đời, nơi đây trở thành điểm đến phù hợp cho những chuyến tham quan, tìm hiểu lịch sử và giáo dục truyền thống.
Bên cạnh đó, các địa danh như Nhà lao Tân Hiệp, Đền thờ và mộ Nguyễn Hữu Cảnh hay những di tích gắn với quá trình đấu tranh cách mạng cũng góp phần tạo nên chiều sâu lịch sử cho du lịch Đồng Nai.
Ở khu vực Bình Phước cũ, Khu bảo tồn văn hóa dân tộc S'tiêng sóc Bom Bo là điểm đến giàu giá trị bản sắc. Nơi đây gắn với hình ảnh đồng bào S'tiêng trong những năm tháng kháng chiến, đặc biệt là phong trào giã gạo nuôi quân. Thông qua không gian trưng bày, hoạt động trình diễn nhạc cụ dân tộc, nghề thủ công và những câu chuyện về đời sống cộng đồng, du khách có cơ hội tìm hiểu sâu hơn về văn hóa, phong tục và tinh thần đoàn kết của người S'tiêng.
Một điểm đến khác không thể bỏ qua là Căn cứ Tà Thiết, địa danh lịch sử gắn với hoạt động của Bộ Chỉ huy Miền trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Nằm giữa không gian rừng xanh, nơi đây lưu giữ nhiều dấu tích lịch sử, công trình và hiện vật có giá trị.
Sự đa dạng về di tích, lễ hội, nghề truyền thống và văn hóa cộng đồng đã tạo nên lợi thế riêng cho Đồng Nai. Nếu được kết nối hợp lý với các hoạt động trải nghiệm, những giá trị này có thể trở thành sản phẩm du lịch đặc trưng, góp phần đưa di sản văn hóa đến gần hơn với du khách.
Bên cạnh du lịch sinh thái và văn hóa, du lịch nông nghiệp cũng là một hướng phát triển giàu tiềm năng của Đồng Nai. Với lợi thế về diện tích đất nông nghiệp rộng, khí hậu thuận lợi và nhiều vùng chuyên canh cây ăn trái, địa phương có điều kiện xây dựng các sản phẩm du lịch gắn với hoạt động sản xuất và đời sống nông thôn.
Tại khu vực Long Khánh, những vườn cây ăn trái trĩu quả đã trở thành điểm thu hút du khách, đặc biệt vào mùa thu hoạch. Du khách có thể tham quan vườn, tìm hiểu quy trình chăm sóc cây trồng, thưởng thức trái cây tại chỗ và trải nghiệm không gian miệt vườn gần gũi. Những loại trái cây đặc trưng như chôm chôm, sầu riêng, măng cụt góp phần tạo nên sức hấp dẫn riêng cho vùng đất này.
Trong khi đó, vùng Tân Triều nổi tiếng với những vườn bưởi ven sông Đồng Nai. Không chỉ là vùng sản xuất nông nghiệp có giá trị, nơi đây còn có tiềm năng phát triển các hoạt động tham quan vườn, trải nghiệm thu hoạch và tìm hiểu đời sống của người dân địa phương. Những sản phẩm chế biến từ bưởi cũng góp phần làm phong phú thêm trải nghiệm ẩm thực dành cho du khách.
Ở khu vực Bình Phước cũ, những vườn điều, vườn cao su và các mô hình sản xuất nông nghiệp cũng mở ra nhiều cơ hội phát triển du lịch trải nghiệm. Du khách có thể tìm hiểu quy trình thu hoạch, chế biến nông sản, khám phá đời sống lao động của người dân và thưởng thức các sản phẩm đặc trưng của địa phương.
Ẩm thực cũng là một yếu tố góp phần tạo nên sức hấp dẫn cho hành trình khám phá Đồng Nai. Mỗi vùng đất mang đến những hương vị riêng, phản ánh điều kiện tự nhiên và nét văn hóa của cộng đồng cư dân.
Ở khu vực Bình Phước cũ, hạt điều là một trong những sản vật nổi tiếng, được chế biến thành nhiều sản phẩm như điều rang muối, bánh kẹo và các món ăn từ hạt điều. Ngoài ra, ẩm thực của đồng bào S'tiêng với những món ăn truyền thống, cách chế biến gắn với nguyên liệu tự nhiên cũng mang đến những trải nghiệm văn hóa đáng nhớ. Sự giao thoa giữa ẩm thực miền Đông Nam Bộ và văn hóa ẩm thực của cộng đồng các dân tộc đã góp phần tạo nên bức tranh ẩm thực đa dạng cho Đồng Nai sau sáp nhập.
Cùng với ẩm thực, sự phát triển của Cảng hàng không quốc tế Long Thành được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho hoạt động giao thương, kết nối và thu hút khách du lịch trong tương lai. Khi hạ tầng giao thông ngày càng hoàn thiện, Đồng Nai có thêm cơ hội mở rộng khả năng tiếp cận các thị trường khách trong nước và quốc tế.
Từ những cánh rừng nguyên sinh, mặt hồ yên bình đến các di tích lịch sử, làng nghề và vùng cây trái trù phú, Đồng Nai đang sở hữu một không gian du lịch giàu tiềm năng và nhiều màu sắc. Sự kết hợp giữa tài nguyên thiên nhiên, giá trị văn hóa và những sản phẩm trải nghiệm mới không chỉ mở ra cơ hội phát triển cho ngành du lịch địa phương mà còn góp phần quảng bá hình ảnh một Đồng Nai năng động, thân thiện và giàu bản sắc đến với du khách gần xa.
