Bảo tàng Hải Phòng nằm tại số 66 đường Điện Biên Phủ, phường Hồng Bàng. Công trình này được xây dựng vào năm 1919, theo lối kiến trúc Gothique đặc trưng. Trong thời kỳ Pháp thuộc, tòa nhà này là trụ sở Ngân hàng Hoa - Pháp.
Sau ngày thành phố được giải phóng năm 1955, việc xây dựng một không gian chuyên lưu giữ những dấu tích lịch sử, văn hóa của thành phố từng bước được đặt ra. Năm 1957, một tổ bảo tồn cùng bảo tàng được thành lập, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của chính quyền địa phương đối với việc bảo quản di sản văn hóa. Trong thời gian đầu, Bảo tàng Hải Phòng hoạt động tại số 12 Phan Bội Châu cho đến khi Ngân hàng Hoa - Pháp được chuyển giao cho thành phố.
Đến năm 1958, Thành ủy Hải Phòng đã ban hành nghị quyết về xây dựng Bảo tàng thành phố, mở ra giai đoạn đầu tư và hoàn thiện cơ sở mới. Sau hơn một năm triển khai, ngày 20/12/1959, Bảo tàng Hải Phòng chính thức khánh thành, trở thành nơi lưu giữ và giới thiệu những giá trị lịch sử, văn hóa gắn với quá trình hình thành, phát triển của Thành phố Hoa phượng đỏ.
Bảo tàng Hải Phòng sở hữu diện tích trưng bày hơn 1000m2 , được bố trí thành 2 tầng với 16 phòng trưng bày. Nơi đây quy tụ hơn 22.000 hiện vật, hơn 11.000 ảnh tư liệu cùng nhiều tài liệu gốc và đầu sách có giá trị. Hệ thống trưng bày được tổ chức theo tiến trình lịch sử, từ thời đồ đá, qua các giai đoạn đấu tranh, kháng chiến đến thời kỳ hiện đại.
Bên cạnh dòng chảy lịch sử, những chủ đề gắn với đặc trưng của Hải Phòng như nông nghiệp, công nghiệp, biển đảo cũng được giới thiệu, qua đó khắc họa tương đối toàn diện lịch sử và đời sống của vùng đất, con người nơi đất Cảng.
Hiện nay, Bảo tàng Hải Phòng mở cửa tham quan miễn phí cho tất cả các du khách vào tất cả các ngày trong tuần. Chính sách này không chỉ tạo điều kiện để người dân, học sinh, sinh viên và du khách trong, ngoài nước dễ dàng tiếp cận các giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất cảng, mà còn góp phần lan tỏa tình yêu quê hương, đất nước và ý thức gìn giữ di sản trong cộng đồng.
Thanh Tú
