Có những đêm hội kết thúc khi ánh đèn sân khấu vụt tắt. Nhưng cũng có những đêm, ánh sáng cuối cùng tắt đi mà hình ảnh của nó vẫn tiếp tục sống trong ký ức người xem. Đêm 28/8 ở Quảng Ninh là một đêm như thế.
Khi cả thành phố thành khán đài
Khoảng 100.000 người có mặt trực tiếp tại Concert “Quảng Ninh – Thành phố rạng rỡ tương lai”, chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Quảng Ninh trở thành thành phố, đồng thời kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9. Con số ấy đủ để chương trình xác lập Kỷ lục Việt Nam về chương trình nghệ thuật bên vịnh Di sản kết hợp đa không gian trình diễn có số lượng khán giả tham dự trực tiếp đông nhất Việt Nam.
Nhưng nếu chỉ nhìn vào con số 100.000, vẫn chưa thấy hết quy mô thật sự của đêm ấy. Khi chương trình bước vào những phút cuối, các tuyến đường ven vịnh, những điểm cao, ban công khách sạn và các tòa nhà ở phường Hạ Long, Hồng Gai, Bãi Cháy, Tuần Châu... đồng loạt trở thành những khán đài tự nhiên. Người dân và du khách đứng kín những khoảng không có thể nhìn xuống mặt vịnh. Điện thoại được giơ lên, máy ảnh liên tục chớp sáng. Những người không có mặt tại Quảng trường 30/10 vẫn tìm cho mình một vị trí để nhìn thấy phần cuối chương trình. Và rồi, mặt biển bừng sáng.
Hơn 70 tàu khách du lịch, trong đó có nhiều du thuyền tiêu chuẩn 4-5 sao, đồng loạt trình diễn ánh sáng. Những con tàu vốn quen thuộc với hành trình đưa du khách khám phá vịnh, trong khoảnh khắc ấy trở thành những điểm sáng chuyển động giữa lòng Di sản. Ánh sáng trên tàu nối vào ánh sáng trên bờ, tạo thành một dải màu lung linh trên mặt nước. Trên nền trời, màn pháo hoa đa tầng kéo dài khoảng 15 phút khép lại đêm hội.
Một cảnh tượng vừa có vẻ đẹp của một kỳ quan nhân tạo, vừa không thể tách khỏi vẻ đẹp của kỳ quan thiên nhiên. Đó cũng chính là khoảnh khắc Quảng Ninh kể chuyện về mình mà không cần nhiều lời.
Khi tàu du lịch bước lên sân khấu
Điều đáng nói nhất, nếu nhìn từ góc độ du lịch, không nằm ở việc một chương trình nghệ thuật được tổ chức lớn đến đâu, mà ở cách chương trình sử dụng chính tài nguyên của điểm đến để tạo nên trải nghiệm. Concert được tổ chức theo mô hình sân khấu mở, kết nối không gian trên bờ, trên biển và trên không. Sân khấu xoay, 3D Mapping, laser, ánh sáng hiệu ứng, trình chiếu hiện đại... tạo nên một cấu trúc trình diễn đa chiều. Nhưng vượt lên trên công nghệ là cách Quảng Ninh đưa không gian Di sản vào trong cấu trúc nghệ thuật.
Vịnh Hạ Long không còn chỉ đứng phía sau sân khấu như một phông nền đẹp để chụp ảnh. Vịnh trở thành “siêu” sân khấu. Những con tàu du lịch cũng không còn là phương tiện đứng ngoài sự kiện. Chúng trở thành một phần của màn trình diễn.
Đây là chi tiết có ý nghĩa đặc biệt đối với ngành du lịch. Một con tàu trên vịnh không đơn thuần là phương tiện đưa khách đi tham quan, mà là một sản phẩm du lịch gắn với lưu trú, ẩm thực, tham quan và trải nghiệm. Khi hàng chục con tàu đồng loạt xuất hiện trong một màn trình diễn ánh sáng quy mô lớn, sản phẩm du lịch ấy được đặt vào một ngôn ngữ mới: ngôn ngữ của nghệ thuật.
Nói cách khác, du lịch không còn là khán giả đứng ngoài sân khấu mà trở thành một diễn viên trong chính chương trình ấy. Đây là một gợi mở đáng chú ý cho cách quảng bá điểm đến trong thời đại trải nghiệm. Thay vì chỉ giới thiệu một vịnh đẹp, hãy để du khách nhìn thấy vịnh sống động; thay vì chỉ giới thiệu đội tàu, hãy để những con tàu kể câu chuyện của biển; thay vì chỉ nói về một đô thị du lịch hiện đại, hãy để chính đô thị ấy biến thành một không gian trình diễn. Quảng bá thắng cảnh Hạ Long không còn là lời giới thiệu từ bên ngoài mà trở thành trải nghiệm được nhìn thấy, cảm nhận và chia sẻ.
Di sản không chỉ để ngắm
Quảng Ninh sở hữu một Di sản thiên nhiên thế giới nhưng đồng thời có một đời sống văn hóa, lịch sử và công nghiệp rất riêng. Bạch Đằng Giang, những lớp trầm tích văn hóa vùng Đông Bắc, vùng Mỏ, hình ảnh người công nhân khai thác than, tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm”, biển đảo và những đô thị đang chuyển mình... tạo thành câu chuyện dài về vùng đất này.
Concert kể câu chuyện ấy theo hành trình từ quá khứ đến hiện tại và tương lai. Từ “Huyền thoại Kỳ quan – Khát vọng dựng xây Tổ quốc” với những lớp lịch sử, văn hóa, hình ảnh Bạch Đằng Giang, người thợ lò và tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm”, đến “Quảng Ninh rực rỡ”, “Quảng Ninh vươn mình trong kỷ nguyên mới” và một Quảng Ninh trẻ trung, sôi động, hội nhập trong âm nhạc đương đại. Nhưng đáng nhớ hơn, nội dung từng chương là cách diễn đạt quá khứ-tương lai được đặt vào không gian thực.
Đó là nghệ thuật thực cảnh theo một cách rất Quảng Ninh: lấy Di sản làm nền, lấy biển làm sân khấu, lấy những con tàu du lịch làm dàn múa, lấy ánh sáng, âm nhạc, tiếng động tự nhiên sóng biển làm ngôn ngữ và lấy khán giả làm một phần của cảnh diễn. Khi pháo hoa bừng lên trên vịnh, ranh giới giữa chương trình nghệ thuật và cảnh quan dường như được xóa đi. Cảnh quan thiên nhiên, ánh sáng nhân tạo, kiến trúc đô thị, những con tàu và hàng chục vạn con người cùng tạo thành một chỉnh thể. Di sản vì thế không chỉ để ngắm. Di sản trở thành một không gian sống, không gian văn hóa và không gian sáng tạo.
Nếu 100.000 khán giả trực tiếp tạo nên một kỷ lục, sức lan tỏa của đêm 28/8 còn vượt xa con số ấy. Chương trình được truyền hình trực tiếp trên VTV, Đài Phát thanh và Truyền hình Quảng Ninh, đồng thời lan tỏa trên các nền tảng số và hệ thống màn hình tại nhiều địa phương trong tỉnh. Cùng thời điểm những con tàu bật sáng trên vịnh, một Quảng Ninh khác cũng xuất hiện trên màn hình của đông đảo khán giả. Có một hình ảnh rất đẹp về đêm ấy: Quảng Ninh gần như không ngủ.
Người dân thức để chứng kiến một dấu mốc của quê hương. Du khách thức để nhìn một Hạ Long khác với ban ngày. Những người đang lưu trú tại các khách sạn ven biển tìm ban công, cửa sổ, sân thượng lựa góc nhìn đẹp nhất để check in chụp ảnh, trải nghiệm thực cảnh sân khấu Di sản. Những người ở xa ngồi trước màn hình để cùng theo dõi khoảnh khắc đặc biệt.
Du khách đến Hạ Long đêm ấy không chỉ “xem” một chương trình. Họ có một trải nghiệm để kể lại: những con tàu phát sáng trên vịnh, pháo hoa trên nền núi đá, khoảnh khắc đứng giữa dòng người ven biển cùng hàng vạn người reo hò. Những hình ảnh ấy tiếp tục đi xa trên mạng xã hội, trong câu chuyện của du khách khi trở về. Mỗi du khách, vì thế, lại trở thành một “sứ giả” cho điểm đến.
Đêm 28/8 cho thấy Quảng Ninh đang có thêm một cách để làm điều đó. Một chương trình nghệ thuật có thể chỉ tồn tại trong vài giờ, nhưng được đặt đúng vào không gian điểm đến, nó tạo ra một hình ảnh thương hiệu tồn tại lâu dài hơn. Một chiếc tàu được chiếu sáng trên vịnh có thể trở thành khuôn hình nhận diện; một màn pháo hoa có thể trở thành ký ức; một sân khấu mở có thể trở thành lời mời gọi du khách.
Quảng Ninh đang bước vào một chặng đường mới với vị thế của một thành phố. Nhưng một thành phố du lịch không chỉ được nhận diện bằng công trình, con số tăng trưởng hay danh hiệu, mà còn bằng cách thành phố ấy xuất hiện trong tâm trí du khách. Đêm 28/8, Quảng Ninh đã xuất hiện theo một cách rất đẹp: trên sân khấu là lịch sử và văn hóa; trên mặt biển là những con tàu du lịch rực sáng; trên bầu trời là pháo hoa; xung quanh là hàng chục vạn người cùng hướng về vịnh Hạ Long.
Kỷ lục được ghi bằng con số 100.000 khán giả, nhưng thương hiệu điểm đến lại được ghi bằng một hình ảnh: một Hạ Long trong đêm, nơi kỳ quan thiên nhiên trở thành sân khấu của nghệ thuật và những sản phẩm du lịch trở thành một phần của văn hóa Quảng Ninh. Khi rời Hạ Long, du khách không chỉ mang theo những tấm ảnh đẹp, mà mang theo ký ức về một đêm thành phố rực sáng bên Di sản. Và một ký ức đẹp, chính là cách quảng bá điểm đến thuyết phục nhất cho Quảng Ninh.
Vũ Phong Cầm
