Không phải ngẫu nhiên mà vào thời điểm này Vườn Quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình) lại thu hút đông đảo du khách tham quan, đặc biệt là những người trẻ, bởi mùa bướm tại đây chỉ kéo dài trong khoảng thời gian ngắn (từ giữa tháng 4 đến cuối tháng 5). Mùa bướm ngắn, tính mùa vụ rõ rệt, khiến trải nghiệm trở nên “có hạn” và vì thế càng đáng đi. Việc được trực tiếp quan sát và tiếp xúc với các loài bướm khác nhau trong môi trường tự nhiên khiến chuyến đi trở nên đáng nhớ hơn so với các trải nghiệm du lịch thông thường của du khách.
Sức hút của Cúc Phương không nằm ở một điểm ngắm cụ thể, mà trải dài theo toàn bộ không gian rừng. Bướm xuất hiện dọc ở hai bên đường trong rừng, đặc biệt là ở những khu vực đất ẩm, ven hồ hay những vũng nước đọng lại sau mưa. Từng cụm bướm trắng, vàng, nâu, xanh nhạt,... phủ kín mặt đất tạo nên sự nổi bật trên nền xanh của khu rừng.
Không gian rộng, thoáng và tương đối yên tĩnh giúp việc quan sát trở nên dễ dàng hơn. Không cần tìm kiếm, chỉ cần đi sâu vào rừng là có thể bắt gặp bướm ở nhiều đoạn đường khác nhau. Ở những khu đất ẩm hai bên đường, bướm tập trung dày, đôi khi phủ kín mặt đường, buộc người đi phải giảm tốc độ hoặc dừng xe để ngắm nhìn, nhờ đó trải nghiệm cũng trở nên gần gũi và rõ ràng hơn.
Điểm ấn tượng nhất chính là khoảnh khắc cả đàn bướm đồng loạt bay lên khi có người đi qua. Từ trạng thái gần như hoà lẫn với mặt đất, hàng chục cánh bướm bất ngờ bay lên, tạo thành chuyển động trong không trung. Hiệu ứng này diễn ra nhanh vì vậy du khách chỉ có vài giây để quay lại khoảnh khắc này. Đây cũng là hình ảnh được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội trong những năm gần đây tại Cúc Phương.
Để tận hưởng trọn vẹn mùa bướm, phần lớn du khách chọn di chuyển sâu vào bên trong rừng thay vì chỉ dừng ở khu vực ngoài. Xe máy là phương tiện phù hợp vì có thể linh hoạt dừng lại ở những đoạn nhiều bướm hoặc góc chụp đẹp.
Thời điểm tham quan lý tưởng nhất là buổi sáng hoặc đầu giờ chiều, khi bướm xuất hiện nhiều, ánh sáng đủ tốt và có nắng để ghi hình. Với những du khách muốn có ảnh “ăn hình”, thay vì tạo dáng cầu kỳ, chỉ cần đứng yên hoặc bước chậm qua khu vực có bướm để đàn bướm tự nhiên bay lên xung quanh. Chính những chuyển động tự phát này lại tạo hiệu ứng hình ảnh tốt hơn so với việc sắp đặt trước.
Tuy nhiên, trải nghiệm trong rừng cũng đi kèm một số lưu ý. Địa hình có những đoạn dốc nhẹ, phủ lá khô nên dễ trơn trượt, cần kiểm soát tốc độ khi di chuyển. Thời tiết vào mùa này khá nóng và ẩm, nên chuẩn bị nước uống, mũ và trang phục thoải mái. Quan trọng hơn, việc không bắt bướm, không xả rác và tuân thủ quy định của ban quản lý là điều cần thiết để giữ nguyên hệ sinh thái tự nhiên.
Không chỉ có mùa bướm, Vườn Quốc gia Cúc Phương cũng gây ấn tượng với các cụm ráy khổng lồ, loài ráy voi tại đây phát triển thành từng bụi lớn, thân to, cao khoảng 3-4 m, với phiến lá có thể dài tới 1,5 m, tạo cảm giác khác biệt khi đi giữa rừng.
Khi trời tối, du khách có thể tham gia các tour “săn” đom đóm, thường diễn ra từ 18h-20h. Những đốm sáng nhỏ bắt đầu xuất hiện rồi dần dày hơn dọc lối đi, tạo nên khung cảnh khá đặc trưng của rừng về đêm. Tuy nhiên, hoạt động này nên kết thúc sớm, hạn chế ở lại quá muộn vì khu vực rừng sâu ít ánh sáng, khó quan sát và không thuận tiện cho việc di chuyển.
Bên cạnh đó, những cung đường rợp bóng cây cổ thụ là một điểm cộng rõ rệt ngay cả khi du khách không đi đúng mùa bướm. Hai bên đường là những thân cây lớn, tán rộng phủ kín phía trên, tạo thành những đoạn đường mát và khá dễ chịu. Ánh sáng trong rừng cũng không quá gắt nên phù hợp cho các hoạt động như đi bộ hoặc đơn giản là chạy xe chậm để ngắm cảnh.
Dù chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, mùa bướm tại Vườn Quốc gia Cúc Phương vẫn mang lại trải nghiệm khác biệt nhờ sự gần gũi và tự nhiên. Với không gian rừng tự nhiên và trải nghiệm mang tính quan sát trực tiếp, nơi đây trở thành lựa chọn phù hợp cho những du khách tìm kiếm một hành trình đơn giản và khác biệt.