Ngày 7/8, tại Khu Du lịch Ao Vua (Ba Vì, Hà Nội), trong khuôn khổ Hội nghị Sơ kết hoạt động 6 tháng đầu năm 2026 của Cụm Hiệp hội Du lịch các tỉnh phía Bắc, Diễn đàn “Kết nối sức mạnh vùng miền - Chung tay nâng tầm Du lịch Việt Nam” quy tụ đại diện các Hiệp hội Du lịch, cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp, tập trung trao đổi những vấn đề từ tăng trưởng xanh, sản phẩm chuyên biệt đến chuyển đổi số và liên kết vùng.
Điểm đáng chú ý của diễn đàn không chỉ nằm ở việc nhận diện tiềm năng từng địa phương, mà ở những đề xuất nhằm biến khái niệm “liên kết” thành sản phẩm, thị trường và cơ chế phối hợp cụ thể. Trong đó, các tham luận về phát triển sản phẩm vùng, ẩm thực và Agentic AI cho thấy ba cách tiếp cận khác nhau nhưng cùng hướng tới một yêu cầu: du lịch không thể tiếp tục vận hành theo những ốc đảo riêng lẻ.
Theo ông Nguyễn Thế Huệ - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Quảng Ninh, Phó Cụm trưởng Cụm Hiệp hội Du lịch các tỉnh phía Bắc, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng mạnh, du khách không chỉ lựa chọn một điểm đến mà lựa chọn cả một hành trình, chuỗi trải nghiệm và hệ sinh thái dịch vụ. Bởi vậy, liên kết vùng chỉ thực sự có giá trị khi tạo được sản phẩm đủ hấp dẫn để kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng giá trị cho doanh nghiệp cũng như điểm đến.
- Hiệp hội Du lịch các tỉnh phía Bắc tăng cường liên kết, chung sức phát triển du lịch Việt Nam
- Cụm Hiệp hội Du lịch các tỉnh, thành phố phía Bắc giúp đỡ xã Mường Than khắc phục hậu quả thiên tai
- Tân Tổng cục trưởng Tổng cục Du lịch Hàn Quốc gặp gỡ Hiệp hội Du lịch Việt Nam, mở rộng hợp tác song phương
Thay mặt Cụm Hiệp hội Du lịch Đồng bằng sông Hồng (mở rộng), ông Nguyễn Thế Huệ cho rằng mỗi địa phương cần xác định rõ lợi thế riêng nhưng đồng thời phải đặt lợi thế đó trong tổng thể vùng. Hà Nội có vai trò trung tâm và cửa ngõ đón khách; Quảng Ninh nổi bật với di sản, biển đảo và nghỉ dưỡng; Hải Phòng có thế mạnh du lịch biển và đô thị cảng; Ninh Bình với di sản và sinh thái; Hưng Yên với văn hóa, làng nghề, nông nghiệp; Thanh Hóa sở hữu tài nguyên biển cùng hệ thống giá trị văn hóa, di sản. Khi những thế mạnh này được ghép thành chuỗi trải nghiệm, sản phẩm tạo ra sẽ có sức cạnh tranh khác hẳn việc từng địa phương tự khai thác riêng lẻ.
Ở góc độ tổ chức sản phẩm, ông Huệ nhấn mạnh doanh nghiệp phải trở thành trung tâm của liên kết, bởi đây là lực lượng trực tiếp xây dựng tour, cung ứng dịch vụ, nắm bắt nhu cầu và đưa khách tới điểm đến. Vai trò của Hiệp hội vì vậy không chỉ là kết nối về mặt tổ chức, mà cần tạo môi trường để doanh nghiệp cùng tham gia từ khâu thiết kế sản phẩm, xúc tiến, khai thác thị trường đến phân chia lợi ích.
Một đề xuất đáng chú ý tại diễn đàn là mô hình “5 cùng”, gồm: cùng xây dựng sản phẩm; cùng xúc tiến quảng bá; cùng chia sẻ nguồn khách và thị trường; cùng đào tạo, phát triển nguồn nhân lực; cùng xây dựng thương hiệu du lịch vùng.
Đằng sau mô hình này là một quan điểm khá rõ: liên kết không có nghĩa là các địa phương cùng làm giống nhau, mà phải phát huy sự khác biệt để bổ sung cho nhau. Thay vì sáu địa phương cùng quảng bá sáu thông điệp rời rạc, một thương hiệu vùng đủ mạnh có thể đưa di sản, biển đảo, đô thị, làng nghề, lễ hội, ẩm thực và sinh thái vào cùng một hệ thống sản phẩm.
Để liên kết đi xa hơn các bản ghi nhớ, ông Nguyễn Thế Huệ cũng đề xuất xây dựng chương trình hợp tác chung của Cụm giai đoạn 2026-2030, nghiên cứu Ban Điều phối Liên kết Du lịch và hình thành “Liên minh sản phẩm du lịch vùng”. Liên minh này được xác định không phải một tổ chức hành chính mới, mà là cơ chế tự nguyện để các doanh nghiệp lữ hành, lưu trú, vận chuyển, điểm đến và dịch vụ cùng làm sản phẩm, chia sẻ thị trường, chuẩn hóa chất lượng và thống nhất thông điệp quảng bá.
Nếu liên kết sản phẩm đặt ra câu hỏi “các địa phương có thể cùng bán gì?”, thì chia sẻ của ông Lại Quốc Tĩnh - Chủ tịch Hiệp hội Du lịch tỉnh Tuyên Quang, Phó Cụm trưởng Cụm Hiệp hội Du lịch các tỉnh phía Bắc lại gợi mở một cách tiếp cận gần gũi hơn: bắt đầu từ ẩm thực.
Theo phần chia sẻ tại diễn đàn, ông Lại Quốc Tĩnh đề xuất tổ chức một chương trình ẩm thực có quy mô liên vùng, quy tụ không gian giới thiệu ẩm thực của 19 địa phương, qua đó tạo một điểm gặp gỡ chung cho đặc sản, văn hóa ẩm thực, doanh nghiệp và hoạt động quảng bá điểm đến. Ông cũng đề cập đến việc huy động chuyên gia tham gia đánh giá, hệ thống hóa thông tin về ẩm thực để từng bước hình thành nguồn dữ liệu phục vụ phát triển du lịch.
Giá trị của ý tưởng này không chỉ nằm ở việc tạo thêm một sự kiện. Khi đặt trong câu chuyện liên kết vùng, ẩm thực có thể trở thành chất liệu dễ kết nối giữa các địa phương bởi mỗi vùng đều sở hữu nguyên liệu, món ăn và phương thức chế biến riêng nhưng có khả năng cùng xuất hiện trong một hành trình trải nghiệm.
Đề xuất này cũng gặp nhau với quan điểm xây dựng chuỗi sự kiện văn hóa - du lịch chung được nêu tại diễn đàn. Trong tham luận của mình, ông Nguyễn Thế Huệ đề xuất nghiên cứu tổ chức thường niên Liên hoan Văn hóa - Ẩm thực và Sản phẩm OCOP các tỉnh, thành phố phía Bắc, luân phiên giữa các địa phương; đồng thời tổ chức Hội thi Đầu bếp giỏi nhằm tôn vinh đội ngũ đầu bếp, nghệ nhân và phát triển thêm những sản phẩm ẩm thực phục vụ khách du lịch.
Nếu được kết nối thành chương trình chung thay vì hoạt động riêng lẻ, ẩm thực vì thế không chỉ đóng vai trò món ăn tại điểm đến, mà có thể trở thành một lớp sản phẩm giúp kể câu chuyện văn hóa vùng miền, kích thích chi tiêu và tạo thêm lý do để du khách di chuyển giữa nhiều địa phương.
Một góc nhìn khác tại diễn đàn đến từ ông Đặng Duy Trung Hiếu - Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Hà Nội, với tham luận “Chuyển đổi số du lịch trong kỷ nguyên Agentic AI - Từ tối ưu vận hành đến cá nhân hóa trải nghiệm du khách”.
Theo ông Hiếu, sự thay đổi đáng chú ý của giai đoạn hiện nay là AI đang dịch chuyển từ vai trò một công cụ trả lời, viết nội dung hay đưa ra gợi ý sang mô hình Agentic AI, tức cần có khả năng tiếp nhận mục tiêu, lập kế hoạch, phối hợp nhiều công việc, thực hiện nhiệm vụ và báo cáo kết quả. Nói cách khác, AI được nhìn nhận như một dạng đồng nghiệp số”thay vì chỉ là công cụ hỗ trợ đơn lẻ.
Với doanh nghiệp du lịch, cách tiếp cận này có thể được đưa vào từng bộ phận: chăm sóc khách hàng, marketing, sales, tài chính, nhân sự, điều hành và quản trị tri thức. Tuy nhiên, thông điệp được nhấn mạnh trong tham luận không phải thay thế nhân sự bằng công nghệ, mà là AI nâng năng lực của từng nhân sự. Trong case study được trình bày, AI hỗ trợ tổng hợp và chuẩn bị thông tin để lãnh đạo có thêm cơ sở ra quyết định, thay vì thay người lãnh đạo đưa ra quyết định cuối cùng.
Một vấn đề khác được đặt ra là tài sản tri thức của doanh nghiệp. Thay vì để kinh nghiệm, quy trình và thông tin khách hàng nằm rải rác trong đầu từng cá nhân hay từng chi nhánh, doanh nghiệp có thể xây dựng một “Second Brain” - bộ não doanh nghiệp, nơi tri thức được lưu trữ, chia sẻ và liên tục cập nhật. Theo cách tiếp cận này, muốn mở rộng quy mô kinh doanh, doanh nghiệp trước hết phải có khả năng mở rộng và chuẩn hóa tri thức.
Ở phía khách hàng, AI mở ra khả năng chuyển từ việc bán một gói tour cố định sang thiết kế một hành trình riêng. Từ gợi ý điểm đến, lên lịch trình, lựa chọn nhà hàng, dịch ngôn ngữ đến cân đối ngân sách, hệ thống có thể tham gia sâu hơn vào toàn bộ hành trình trước - trong - sau chuyến đi. Quan điểm được nhấn mạnh là khách hàng không nhất thiết phải “nhìn thấy AI”; điều họ cảm nhận phải là phản hồi nhanh hơn, tư vấn đúng nhu cầu hơn và hành trình liền mạch hơn.
Đáng chú ý, thay vì khuyến nghị doanh nghiệp đầu tư ngay một hệ thống lớn, ông Đặng Duy Trung Hiếu đề xuất cách tiếp cận từng bước: chọn một vấn đề đang gây lãng phí thời gian, chuẩn hóa dữ liệu và quy trình liên quan, thử nghiệm AI ở quy mô nhỏ, đo hiệu quả rồi mới nhân rộng. Đây cũng là cách để chuyển đổi số trở thành bài toán vận hành thực tế thay vì một khẩu hiệu công nghệ.
Ba nhóm ý tưởng được đưa ra tại diễn đàn: liên minh sản phẩm và mô hình “5 cùng”; ẩm thực như một sản phẩm kết nối vùng; Agentic AI và quản trị bằng dữ liệu; nhìn bề ngoài nằm ở những lĩnh vực khác nhau, nhưng cùng chỉ tới một vấn đề: liên kết du lịch cần đi sâu hơn việc gặp gỡ, ký kết hay quảng bá đơn lẻ.
Báo cáo 6 tháng đầu năm của Cụm cũng cho thấy các Hiệp hội phía Bắc đã triển khai nhiều chương trình Famtrip, Presstrip, xúc tiến, khảo sát sản phẩm, chuyển đổi số và du lịch xanh. Bước tiếp theo được đặt ra là nâng hiệu quả khai thác những chương trình hợp tác, hình thành các sản phẩm liên vùng có tính đặc trưng và sức cạnh tranh cao hơn.
Từ những trao đổi tại sự kiện, giá trị của Diễn đàn “Kết nối sức mạnh vùng miền - Chung tay nâng tầm Du lịch Việt Nam” vì vậy không chỉ nằm ở việc quy tụ tiếng nói của nhiều địa phương. Quan trọng hơn, diễn đàn đã gợi mở những cách làm cụ thể để sức mạnh vùng miền được chuyển hóa thành sản phẩm có thể bán, thị trường có thể chia sẻ, dữ liệu có thể kết nối và trải nghiệm có thể cá nhân hóa. Đó cũng là cơ sở để liên kết giữa các Hiệp hội và doanh nghiệp phía Bắc tiến từ việc cùng tham gia tới việc cùng tạo ra giá trị trong một không gian du lịch rộng hơn.
