Khi di sản trở thành biểu tượng
Nhìn ra thế giới, không ít quốc gia đã thành công trong việc biến điểm đến di sản thành biểu tượng nhận diện của đất nước. Chẳng hạn, nhắc đến Ai Cập sẽ nhớ ngay tới những kim tự tháp Giza; nói tới Ấn Độ sẽ lập tức liên tưởng đến hình ảnh lăng mộ Taj Mahal; hay nghĩ tới Campuchia sẽ hình dung đến kỳ quan tôn giáo Angkor Wat… Trong những trường hợp này, di sản đã vượt ra khỏi phạm vi của một địa danh tham quan để trở thành “gương mặt” đại diện của đất nước. Đó cũng chính là cách các quốc gia định vị thương hiệu, gia tăng sức mạnh mềm và năng lực cạnh tranh.
Đặt trong tương quan so sánh với các nước, Việt Nam không thiếu những di sản có sức hấp dẫn và độ nhận diện quốc tế. Nhiều điểm đến như Quần thể danh thắng Tràng An (Ninh Bình), Đô thị cổ Hội An (Đà Nẵng), Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh), Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng (Quảng Trị)… không chỉ là những “thỏi nam châm” hút khách của địa phương mà còn liên tục được các tổ chức, tạp chí du lịch, giải thưởng quốc tế uy tín vinh danh.
Phong Nha-Kẻ Bàng tiếp tục được vinh danh tại nhiều giải thưởng du lịch uy tín trong nước và quốc tế. Sau 23 năm kể từ khi được UNESCO ghi danh lần đầu, du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng đã có bước phát triển tích cực, từng bước khẳng định vị thế là một trong những điểm đến du lịch tiêu biểu của Việt Nam.
Du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng đã có bước phát triển tích cực, từng bước khẳng định vị thế là một trong những điểm đến du lịch tiêu biểu của Việt Nam - Ảnh: VQG PN-KB.
Với những tiềm năng và lợi thế, ngày 16/7/2026, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 2850/QĐ-UBND công nhận Khu du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng là Khu du lịch cấp tỉnh. Theo quyết định, Khu du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng có diện tích 167.250,4ha, bao gồm toàn bộ diện tích VQG Phong Nha-Kẻ Bàng và một phần diện tích vùng đệm của di sản thiên nhiên thế giới, thuộc địa bàn các xã Phong Nha, Thượng Trạch, Kim Điền, Kim Phú và Bố Trạch.
Được biết, Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng sở hữu những giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo, hệ thống hang động, đa dạng sinh học và cảnh quan tự nhiên. Khoảng 95% diện tích khu vực Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng là rừng tự nhiên, với dân số khoảng 43.500 người.
Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới lần đầu vào năm 2003. Năm 2025, Phong Nha - Kẻ Bàng cùng Vườn Quốc gia Hin Nam No của Lào được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới xuyên biên giới.
Giai đoạn 2020 - 2025, VQG Phong Nha - Kẻ Bàng đón hơn 3,6 triệu lượt khách, trong đó có hơn 500 nghìn lượt khách quốc tế. Riêng năm 2025, VQG Phong Nha - Kẻ Bàng đón hơn 900 nghìn lượt khách tham quan, góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập, cải thiện sinh kế và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Tổng doanh thu du lịch đạt hơn 1.300 tỷ đồng. Hiện khu vực có 19 tuyến, điểm du lịch đang hoạt động. Ban Quản lý Vườn tổ chức kinh doanh du lịch sinh thái theo 3 hình thức gồm tự tổ chức, liên kết và cho thuê môi trường rừng.
Đại diện lãnh đạo Ban Quản lý VQG Phong Nha-Kẻ Bàng phát biểu tại lễ công bố - Ảnh: VQG PN-KB.
Theo ông Phạm Hồng Thái, Giám đốc Ban Quản lý Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng cho biết, quyết định công nhận Khu du lịch cấp tỉnh Phong Nha - Kẻ Bàng có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện cơ sở pháp lý, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về du lịch; tạo điều kiện tăng cường phối hợp giữa các ngành, lực lượng chức năng và địa phương, nhất là trong quản lý, khai thác các tuyến, điểm du lịch tại khu vực biên giới. Đồng thời, tạo thêm động lực huy động nguồn lực đầu tư, hoàn thiện hạ tầng, đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh của điểm đến.
Phát triển du lịch di sản bền vững không đồng nghĩa với việc loại bỏ mọi giới hạn để tạo thuận lợi tối đa cho du khách. Những quy định được xây dựng hợp lý, sự tham gia thực chất của cộng đồng và cơ chế chia sẻ lợi ích công bằng sẽ góp phần củng cố hiệu quả công tác bảo tồn, nâng cao chất lượng trải nghiệm của du khách.
