Giáo dục trước làn sóng công nghệ tài chính
Ngày 8/5, tại Trường Đại học Quang Trung diễn ra hội thảo “Fintech - Đón nhịp thị trường, kiến thiết sự nghiệp”, với sự tham gia của các chuyên gia công nghệ, tài chính, doanh nghiệp và đông đảo sinh viên các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh Gia Lai.
Chương trình do Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), Viện Công nghệ Blockchain và Trí tuệ Nhân tạo ABAII, Ngân hàng TMCP Nam Á và Trường Đại học Quang Trung phối hợp tổ chức. Đây cũng là chương trình thứ 44 trong chuỗi ABAII Unitour hướng tới phổ cập kiến thức blockchain và AI cho giới trẻ.
Phát biểu khai mạc chương trình, TS. Tô Bá Lâm - Hiệu trưởng Trường Đại học Quang Trung cho rằng fintech, trí tuệ nhân tạo và blockchain không còn là những xu hướng của tương lai, mà đã trở thành một phần trong đời sống kinh tế số hiện nay. Trong bối cảnh đó, giáo dục đại học buộc phải thay đổi để thích ứng với nhu cầu nhân lực mới của thị trường.
Theo Hiệu trưởng Trường Đại học Quang Trung, định hướng của Nhà trường không chỉ dừng ở truyền đạt kiến thức chuyên môn, mà tập trung xây dựng năng lực số, tư duy thích nghi và khả năng kết nối thực tiễn cho sinh viên thông qua hợp tác với doanh nghiệp và hệ sinh thái công nghệ.
Mục tiêu không chỉ là giúp sinh viên ra trường có việc làm, mà còn đủ năng lực tạo ra giá trị trong môi trường lao động liên tục biến đổi. Vì vậy, các chương trình kết nối doanh nghiệp, chuyên gia và sinh viên được xem là bước đi quan trọng nhằm rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động.
“Trường Đại học Quang Trung đang nghiên cứu phát triển các chương trình đào tạo liên quan đến fintech và công nghệ tài chính, qua đó trang bị cho sinh viên nền tảng kiến thức và kỹ năng phù hợp với xu hướng chuyển đổi số ngày càng mạnh mẽ”, TS. Tô Bá Lâm khẳng định.
Ông Trần Việt Hùng – Nguyên phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng, Cố vấn cấp cao VBA cho rằng công nghệ đang thay đổi thế giới với tốc độ chưa từng có, đặc biệt là AI và blockchain. Nếu trước đây vòng đời của một sản phẩm công nghệ có thể kéo dài hàng chục năm thì nay nhiều công nghệ chỉ mất vài tháng để tạo ra những thay đổi lớn trên thị trường.
Theo ông Hùng, việc Hiệp hội Blockchain Việt Nam chính thức đổi tên thành Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam là bước chuyển nhằm bắt kịp xu thế toàn cầu, đồng thời mở rộng không gian phát triển cho hệ sinh thái công nghệ số tại Việt Nam.
Ông cũng nhấn mạnh vai trò của các chính sách lớn như Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong việc tạo hành lang cho lĩnh vực này phát triển.
“Blockchain đang dần được xác định là công nghệ chiến lược, có vai trò quan trọng trong định hình nền kinh tế số và xây dựng các trung tâm tài chính quốc tế trong tương lai. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, Việt Nam phải giải quyết đồng thời nhiều bài toán về nguồn nhân lực, công nghệ và quản trị rủi ro”, ông Trần Việt Hùng nhấn mạnh.
Sinh viên học cách thích nghi với AI Banking
Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại hội thảo là xu hướng chuyển dịch từ Mobile Banking sang AI Banking.
Theo ông Trần Huyền Dinh - Chủ nhiệm Uỷ ban Ứng dụng Fintech của VBA, ngành tài chính đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc hạ tầng thanh toán dưới tác động của AI, blockchain và stablecoin. Trong tương lai gần, AI Agent có thể thay người dùng thực hiện nhiều giao dịch tài chính thông qua các hạ tầng được lập trình tự động.
Dẫn số liệu từ Artemis, Visa Onchain Analytics, CEX.IO và Chainalysis, ông Dinh cho biết khối lượng giao dịch stablecoin toàn cầu năm 2025 đã đạt khoảng 33.000 tỷ USD, tăng gần 10.000 lần so với năm 2018. Stablecoin hiện cũng đã vượt tổng khối lượng thanh toán của Visa và Mastercard cộng lại, cho thấy sự dịch chuyển rất nhanh của hạ tầng tài chính toàn cầu.
Theo dự báo của Bloomberg Intelligence, đến năm 2030, stablecoin có thể xử lý khoảng 25% dòng tiền xuyên biên giới toàn cầu. Điều này đồng nghĩa nhu cầu về nguồn nhân lực có khả năng kết hợp giữa tài chính, công nghệ, dữ liệu và AI sẽ ngày càng lớn hơn.
Ở góc độ doanh nghiệp tài chính, ông Nguyễn Vĩnh Tuyên - Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Nam Á cho rằng ngành ngân hàng hiện không còn dừng ở câu chuyện số hóa dịch vụ. Các công nghệ như Open API, eKYC, ví điện tử hay BNPL (Buy Now, Pay Later) đang khiến mô hình vận hành của ngân hàng thay đổi mạnh mẽ.
“AI đang dần trở thành bộ não của ngân hàng số, giúp tổ chức tài chính nâng cao năng lực phân tích dữ liệu, hiểu khách hàng sâu hơn và đưa ra quyết định thông minh hơn. Tuy nhiên, con người vẫn giữ vai trò tiên quyết trong toàn bộ quy trình vận hành”, ông Tuyên nhấn mạnh.
Cũng theo các chuyên gia, khác biệt giữa một sinh viên “biết công nghệ” và một nhân sự có thể tạo ra giá trị thực tế nằm ở khả năng hiểu bài toán vận hành và nhu cầu doanh nghiệp. Vì vậy, bên cạnh kiến thức chuyên môn, sinh viên cần sớm rèn luyện tư duy hệ thống, kỹ năng xử lý dữ liệu và khả năng triển khai sản phẩm trong môi trường thực tiễn.
Trong khuôn khổ chương trình, Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam cùng Trường Đại học Quang Trung đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác nhằm thúc đẩy nghiên cứu học thuật về blockchain, tài sản số và công nghệ tài chính; triển khai các khóa học chuyên đề và tăng cường kết nối giữa nhà trường với hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ số.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp AXYS Technology, VIDACO và S3WORK cũng ký kết hợp tác với nhà trường nhằm mở rộng hoạt động thực tập, định hướng nghề nghiệp và kết nối đào tạo với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động.
Viên Hữu
