UBND tỉnh Gia Lai vừa có văn bản chỉ đạo về việc xây dựng và phát triển mô hình du lịch cộng đồng trên địa bàn tỉnh nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng tài nguyên du lịch, văn hóa bản địa và cảnh quan tự nhiên của từng địa phương.
Theo đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao chủ trì, phối hợp với UBND các xã, phường rà soát toàn diện các mô hình du lịch cộng đồng đã và đang triển khai; đánh giá cụ thể hiệu quả hoạt động, mức độ thu hút khách, khả năng tạo sinh kế cũng như những tồn tại, hạn chế của từng mô hình.
Trên cơ sở đó, tỉnh sẽ xây dựng phương án duy trì, nâng cấp và hoàn thiện các mô hình hiện có, đồng thời đề xuất phát triển thêm các mô hình mới phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương.
Trong định hướng lần này, Gia Lai xác định việc phát triển du lịch cộng đồng không chỉ là câu chuyện khai thác điểm đến, mà còn gắn với nâng cao đời sống người dân, đặc biệt tại khu vực nông thôn, miền núi và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Nhiều mô hình du lịch cộng đồng đã được hình thành trên địa bàn tỉnh thời gian qua tiếp tục được đưa vào diện rà soát, nâng cấp như du lịch trải nghiệm sinh thái biển và đời sống làng chài tại Nhơn Lý, Nhơn Hải; mô hình trải nghiệm sản xuất nông nghiệp tại làng rau Thuận Nghĩa; du lịch sinh thái cộng đồng gắn với rừng, suối, thác tại làng K3 - Vĩnh Sơn; hay các mô hình trải nghiệm văn hóa truyền thống, ẩm thực địa phương tại làng Kép, Mơ Hra-Đap, Plei Ốp, Ia Nueng…
Theo yêu cầu của UBND tỉnh Gia Lai, các mô hình này cần được nâng cao chất lượng dịch vụ, đa dạng hóa trải nghiệm và tăng cường liên kết tour tuyến để nâng sức cạnh tranh và kéo dài thời gian lưu trú của du khách.
Đối với các địa bàn có tiềm năng nhưng chưa hình thành sản phẩm du lịch cộng đồng, tỉnh yêu cầu khẩn trương nghiên cứu, lựa chọn xây dựng ít nhất một mô hình mới gắn với đặc trưng tài nguyên và văn hóa bản địa.
Một trong những điểm đáng chú ý là chủ trương lồng ghép nhiều nguồn lực để hỗ trợ người dân tham gia phát triển du lịch cộng đồng. Tỉnh yêu cầu chủ động kết hợp hiệu quả các chương trình như xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, cùng Chương trình OCOP để hỗ trợ phát triển sinh kế cho người dân địa phương.
Bên cạnh mục tiêu phát triển kinh tế, Gia Lai cũng đặt ra yêu cầu rõ ràng về bảo tồn văn hóa và bảo vệ môi trường trong quá trình phát triển du lịch cộng đồng. Theo đó, các địa phương phải chú trọng giữ gìn cảnh quan, hệ sinh thái tự nhiên; khuyến khích phát triển các mô hình du lịch “xanh”, thân thiện với môi trường.
Đồng thời, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng được xem là yêu cầu xuyên suốt, hạn chế tình trạng thương mại hóa quá mức làm ảnh hưởng đến bản sắc địa phương.
Theo kế hoạch, công tác rà soát, đánh giá và đề xuất phương án nâng cấp, xây dựng mới các mô hình du lịch cộng đồng trên địa bàn tỉnh phải hoàn thành trước ngày 30/6/2026.
Có thể thấy, cùng với định hướng phát triển du lịch xanh và kinh tế bản địa, việc chuẩn hóa các mô hình du lịch cộng đồng đang được Gia Lai xem là bước đi quan trọng nhằm tạo sinh kế bền vững cho người dân, đồng thời từng bước hình thành những sản phẩm du lịch mang đậm bản sắc riêng của địa phương.
Viên Hữu
