Tham dự buổi lễ có đồng chí Võ Thị Minh Sinh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nghệ An; đồng chí Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An; đồng chí Trần Đình Thành, Phó Cục trưởng Cục Di sản Văn hóa, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, nguyên lãnh đạo tỉnh, các nhà nghiên cứu, doanh nghiệp, lực lượng vũ trang và đông đảo Nhân dân các dân tộc miền Tây xứ Nghệ.
Bia Ma Nhai kỷ công là văn bia chữ Hán được khắc trực tiếp trên vách núi Thành Nam (núi Trầm Hương), thuộc xã Con Cuông. Văn bia do Thượng hoàng Trần Minh Tông sai danh thần Nguyễn Trung Ngạn biên soạn và cho khắc vào năm 1335, nhằm ghi dấu chiến thắng của quân dân Đại Việt trong cuộc chinh phạt Ai Lao năm 1334, đồng thời khẳng định chủ quyền và sự vững bền của biên cương quốc gia dưới triều Trần.
Trải qua gần 700 năm tồn tại giữa mưa nắng đại ngàn, những dòng chữ cổ trên vách đá vẫn hiện diện như một “trang sử đá” thiêng liêng, phản ánh tư duy chiến lược quân sự, tinh thần giữ nước và giá trị nghệ thuật thư pháp đặc sắc của thời Trần. Năm 2011, di tích được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử cấp Quốc gia. Đến nay, việc được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật quốc gia tiếp tục khẳng định giá trị đặc biệt của di sản đối với lịch sử, văn hóa dân tộc. Bia hiện vẫn còn khá nguyên vẹn trên vách núi, trở thành hiện vật gốc độc bản có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa, văn học và nghệ thuật thư pháp chữ Hán thời Trần.
Tại buổi lễ, bà Trần Thị Kim Phượng, Trưởng Ban quản lý Di tích Nghệ An đã công bố Quyết định công nhận Bảo vật quốc gia đối với Bia Ma Nhai kỷ công bi văn thời Trần. Trong tiếng vỗ tay vang dội của hàng nghìn người dân và du khách, nghi thức trao Bằng công nhận diễn ra trang trọng, đánh dấu cột mốc quan trọng trong hành trình gìn giữ và phát huy giá trị di sản văn hóa miền Tây Nghệ An.
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Thái Văn Thành nhấn mạnh, Bia Ma Nhai không chỉ là chứng tích lịch sử quý giá mà còn là biểu tượng cho ý chí giữ nước, bảo vệ biên cương và tư duy chiến lược của cha ông. Đây không chỉ là niềm tự hào của Nghệ An mà còn là “trang sử đá” thiêng liêng của quốc gia, minh chứng cho bản lĩnh Đại Việt và khát vọng trường tồn của dân tộc Việt Nam.
Lãnh đạo tỉnh Nghệ An cũng đề nghị xã Con Cuông tiếp tục tăng cường bảo tồn nguyên trạng di tích, đẩy mạnh nghiên cứu, số hóa, tuyên truyền giá trị lịch sử của Bia Ma Nhai; đồng thời gắn bảo tồn di sản với phát triển du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng và du lịch sinh thái nhằm tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội bền vững cho địa phương.
Theo lãnh đạo tỉnh, Con Cuông là vùng đất giàu truyền thống lịch sử, giữ vị trí chiến lược nơi miền Tây Nam Nghệ An. Từ thời Lý, thời Trần đến các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, vùng đất này luôn gắn với dòng chảy lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc. Việc Bia Ma Nhai được công nhận là Bảo vật quốc gia không chỉ góp phần tôn vinh giá trị di sản mà còn mở ra cơ hội lớn để Con Cuông trở thành điểm đến hấp dẫn trên bản đồ du lịch văn hóa - lịch sử của cả nước.
Sự kiện được tổ chức trong không khí trang trọng, giàu bản sắc văn hóa với chương trình nghệ thuật mở màn “Ma Nhai linh tích - Trà Lân khởi khí”, tái hiện hào khí triều Trần giữa không gian núi rừng miền Tây Nghệ An. Những thanh âm cồng chiêng hòa cùng tiếng trống trận đã mở ra hành trình ngược dòng lịch sử, đưa người xem trở về thời kỳ hưng thịnh của Đại Việt.
Sau phần nghi lễ là chương trình sử thi nghệ thuật “Bia Ma Nhai - Di sản khắc sơn hà” do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nghệ An chỉ đạo thực hiện. Chương trình gồm ba chương: “Đại ngàn khởi nguyên, sơn hà lập bản”; “Bi văn khắc công, hùng khí lưu danh”; “Linh khí đại ngàn, Trà Lân cất cánh”, quy tụ nhiều nghệ sĩ, nghệ nhân, diễn viên cùng các đội văn nghệ dân gian địa phương.
Thông qua âm nhạc, múa, lời bình và hiệu ứng sân khấu hiện đại, chương trình đã tái hiện sinh động khí phách hào hùng thời Trần, vẻ đẹp văn hóa miền Tây xứ Nghệ và khát vọng phát triển của vùng đất Con Cuông hôm nay.
Lễ công bố và trao Bằng công nhận Bảo vật quốc gia Bia Ma Nhai không chỉ là sự kiện văn hóa có ý nghĩa đặc biệt đối với Nghệ An mà còn góp phần lan tỏa giá trị lịch sử, hun đúc tinh thần yêu nước, niềm tự hào dân tộc và ý thức gìn giữ di sản cho các thế hệ mai sau.
