Chiều 7/8, Ban Tổ chức Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai họp rà soát tiến độ chuẩn bị, thống nhất các nhiệm vụ trọng tâm và phương án phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương. Cuộc họp do Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông và Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Ngô Lê Văn đồng chủ trì.
Hướng tới nâng tầm lễ hội
Thông tin tại cuộc họp, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế Nguyễn Phương Hòa cho biết, kỳ lễ hội lần thứ hai được xây dựng trên nền tảng những kết quả tích cực đã đạt được từ lần tổ chức đầu tiên vào năm 2025.
Lần đầu được tổ chức từ ngày 10-12/10/2025, Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội đã tạo dấu ấn đặc biệt khi quy tụ 48 quốc gia, 45 không gian văn hóa, 34 gian hàng ẩm thực, 23 đoàn nghệ thuật, 12 đơn vị xuất bản và 22 quốc gia tham dự chương trình chiếu phim quốc tế. Quy mô này được đánh giá là kỷ lục trong lịch sử các hoạt động giao lưu văn hóa tại Việt Nam, cho thấy sức hấp dẫn của một diễn đàn văn hóa quốc tế được tổ chức tại Hà Nội.
Đến ngày 7/8, đã có 39 quốc gia xác nhận tham gia lễ hội năm nay. Đồng thời, lễ hội dự kiến mở rộng cả về quy mô, thời lượng và nội dung với Không gian Làng Văn hóa Thế giới, “Hòa nhạc năm châu”, “Sắc màu năm châu”, “Ẩm thực năm châu”, chương trình chiếu phim, không gian trải nghiệm trò chơi gắn với văn hóa, du lịch cùng nhiều hoạt động giao lưu nghệ thuật.
Cũng tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông và Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Ngô Lê Văn cùng nhấn mạnh yêu cầu nâng cao tính chuyên nghiệp, chất lượng và hiệu quả tổ chức lễ hội. Thứ trưởng Tạ Quang Đông đề nghị các khâu từ nội dung, hậu cần, lễ tân đến an ninh, y tế, truyền thông được triển khai đồng bộ; các hoạt động cần có trọng tâm, phát huy giá trị không gian di sản Hoàng thành Thăng Long, hướng tới xây dựng lễ hội thành thương hiệu văn hóa quốc tế của Việt Nam.
Trong khi đó, Thứ trưởng Ngô Lê Văn nhấn mạnh nhiệm vụ đẩy mạnh truyền thông, vận động quốc tế, hướng tới khoảng 50 quốc gia tham gia; đồng thời bảo đảm an ninh, an toàn, sự trọng thị và không để xảy ra sai sót về chính trị, đối ngoại. Ông cũng đề nghị tăng tính tương tác qua các chương trình biểu diễn, trải nghiệm và giao lưu nghệ thuật, tạo dấu ấn riêng và từng bước đưa lễ hội trở thành thương hiệu văn hóa đối ngoại thường niên.
Những yêu cầu này cho thấy lễ hội đang được nhìn nhận ở một tầm cao hơn: không chỉ là một chương trình văn hóa, mà còn là một hoạt động đối ngoại có sự hiện diện của hình ảnh quốc gia. Bởi vậy, nâng tầm lễ hội trước hết phải bắt đầu từ việc nâng tầm chất lượng tổ chức.
Điểm đáng chú ý là yêu cầu tăng cường tính tương tác đang được đặt ra rõ hơn. Những chương trình biểu diễn kết hợp, đồng diễn nghệ thuật, hoạt động trải nghiệm hay giao lưu trực tiếp giữa các đoàn nghệ thuật sẽ giúp công chúng không chỉ “xem” văn hóa mà còn tham gia vào quá trình trải nghiệm và kết nối văn hóa.
Đây chính là bước chuyển cần thiết để một lễ hội quốc tế tránh trở thành chuỗi hoạt động trình diễn đơn thuần. Khi công chúng được trực tiếp trải nghiệm, giao lưu và khám phá những khác biệt văn hóa, giá trị kết nối của lễ hội sẽ được nâng lên, đồng thời tạo nên những ký ức và dấu ấn riêng đối với du khách trong nước cũng như bạn bè quốc tế.
Lấy di sản làm nền tảng, lấy Hà Nội làm điểm kết nối
Việc lựa chọn Hoàng thành Thăng Long làm không gian tổ chức lễ hội lần thứ hai mang ý nghĩa vượt ra ngoài yếu tố địa điểm. Di sản thế giới này trở thành nền tảng để Việt Nam đưa câu chuyện về lịch sử, văn hóa và bản sắc dân tộc vào một không gian giao lưu quốc tế.
Chủ đề “Hội tụ di sản - Kiến tạo tương lai” vì thế đặt ra một hướng tiếp cận phù hợp: di sản không chỉ được bảo tồn và giới thiệu, mà cần trở thành chất liệu để đối thoại, sáng tạo và kết nối các nền văn hóa.
Trong một lễ hội có sự tham gia của hàng chục quốc gia, Hà Nội không chỉ là nơi đăng cai mà cần được xác lập như một chủ thể văn hóa. Hình ảnh Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, Thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO có thể được truyền tải thông qua chính cách tổ chức lễ hội, từ không gian, nội dung nghệ thuật đến phương thức tương tác với công chúng.
Đây cũng là cơ hội để văn hóa Việt Nam không xuất hiện một cách riêng lẻ mà đặt trong dòng chảy đối thoại với văn hóa thế giới. Qua đó, những giá trị đặc sắc của Việt Nam có thể được giới thiệu tự nhiên, sinh động và hấp dẫn hơn.
Nếu được tổ chức bài bản, lễ hội có thể trở thành điểm hẹn thường niên của giao lưu văn hóa quốc tế tại Hà Nội, đồng thời mở rộng không gian đối ngoại văn hóa, quảng bá hình ảnh đất nước, con người và di sản Việt Nam. Sức hút quốc tế của sự kiện cũng có thể tạo thêm động lực cho du lịch và công nghiệp văn hóa, từ trải nghiệm điểm đến, ẩm thực, nghệ thuật đến các sản phẩm sáng tạo.
Với Hoàng thành Thăng Long làm không gian di sản, Hà Nội là điểm kết nối và văn hóa là cầu nối giữa các quốc gia, Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai được kỳ vọng vượt khỏi khuôn khổ một sự kiện giao lưu, từng bước trở thành thương hiệu văn hóa đối ngoại của Việt Nam, góp phần đưa hình ảnh Hà Nội và văn hóa Việt Nam đến gần hơn với thế giới.
