Hội thi “Mâm cỗ tri ân” là một trong những hoạt động văn hóa tiêu biểu nằm trong chuỗi sự kiện Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng năm 2026. Được tổ chức tại xã Hy Cương, đây là địa phương gắn liền với không gian tín ngưỡng thờ cúng các Vua Hùng, hội thi năm nay quy tụ 23 đội tham gia, đại diện cho 23 khu dân cư trên địa bàn.
Theo kế hoạch, mỗi đội sẽ chuẩn bị một mâm cỗ dâng cúng các Vua Hùng, trực tiếp chế biến và trưng bày tại khu vực tổ chức. Sau khi hoàn thiện, các đội sẽ thuyết trình trong thời gian từ 3 đến 5 phút để giới thiệu ý nghĩa, câu chuyện văn hóa phía sau mâm cỗ của mình. Đây cũng là điểm nhấn giúp hội thi vượt ra ngoài khuôn khổ của một cuộc thi ẩm thực đơn thuần, trở thành không gian kể chuyện bằng món ăn, nơi mỗi mâm cỗ là một lát cắt văn hóa đặc trưng của từng khu dân cư.
Không chỉ đòi hỏi sự khéo léo trong chế biến, các mâm cỗ tham gia còn phải đảm bảo nhiều tiêu chí như thể hiện được lòng tri ân đối với các Vua Hùng, mang đậm bản sắc truyền thống địa phương, ưu tiên sử dụng sản vật bản địa, đồng thời đảm bảo yếu tố thẩm mỹ và vệ sinh an toàn thực phẩm. Các tiêu chí chấm điểm được xây dựng xoay quanh hình thức trình bày, nội dung, chất lượng món ăn, tính sáng tạo và phần thuyết trình ý nghĩa, tạo nên sự cân bằng giữa giá trị ẩm thực và chiều sâu văn hóa.
Điểm đáng chú ý của hội thi năm nay là sự tham gia của các nghệ nhân ẩm thực trong Ban Tổ chức và Ban Giám khảo, góp phần nâng cao tính chuyên môn và chất lượng đánh giá. Trong đó có ông Phạm Hoài Nam - Nghệ nhân ẩm thực, Phó Chủ tịch Chi hội đầu bếp Hà Nội và ông Nguyễn Tuấn Anh - Nghệ nhân nghề bếp thuộc Liên Chi hội đầu bếp Việt Nam. Sự đồng hành của các chuyên gia không chỉ đảm bảo tính công bằng trong chấm thi mà còn góp phần định hướng, lan tỏa những giá trị ẩm thực truyền thống theo hướng bài bản và chuyên nghiệp hơn.
Hội thi “Mâm cỗ tri ân” là dịp để tái hiện sinh động tinh thần “Uống nước nhớ nguồn”, một giá trị cốt lõi đã bền bỉ chảy trong đời sống văn hóa của người Việt. Thông qua hình thức trưng bày và dâng cúng mâm cỗ, những giá trị truyền thống không chỉ được gìn giữ mà còn được làm mới trong cách thể hiện, góp phần đưa văn hóa ẩm thực Đất Tổ đến gần hơn với cộng đồng và du khách.
Ông Trần Xuân Lâm, Phó Chủ tịch UBND xã Hy Cương cho biết, Hội thi “Mâm cỗ tri ân” không chỉ là hoạt động văn hóa trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương, mà còn là dịp để mỗi khu dân cư thể hiện lòng thành kính đối với các Vua Hùng thông qua những giá trị ẩm thực truyền thống. “Thông qua hội thi, chúng tôi mong muốn góp phần gìn giữ những nét đẹp văn hóa lâu đời, đồng thời lan tỏa hình ảnh con người và sản vật Đất Tổ tới đông đảo người dân và du khách”, ông chia sẻ.
Với sự tham gia đông đảo của các khu dân cư cùng tinh thần chuẩn bị nghiêm túc, Hội thi “Mâm cỗ tri ân” hứa hẹn sẽ trở thành một điểm nhấn giàu bản sắc trong mùa lễ hội năm nay, góp phần làm phong phú thêm trải nghiệm văn hóa của Giỗ Tổ Hùng Vương 2026 tại Phú Thọ.