Biến tài nguyên thiên nhiên thành sản phẩm du lịch
Ngày 9/8 tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật, 22 Hàng Buồm (Hà Nội), chương trình nghệ thuật thực cảnh nhập vai “Long mạch Nà Hang – Huyền thoại trên mặt nước” chính thức được giới thiệu. Chương trình dự kiến diễn ra trong hai đêm 31/8 và 1/9/2026 tại hồ Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, nhân dịp kỷ niệm Quốc khánh 2/9. Đây là sản phẩm được tỉnh Tuyên Quang và UBND xã Nà Hang chỉ đạo thực hiện, phối hợp cùng Viettimes Media tổ chức, với GT Media là đơn vị bảo trợ truyền thông.
Điểm khác biệt lớn nhất của “Huyền thoại trên mặt nước” là chương trình không xây dựng một sân khấu biệt lập rồi đưa du khách đến xem. Chính hồ Nà Hang trở thành không gian biểu diễn, nơi thiên nhiên, văn hóa và công nghệ được kết nối thành một sản phẩm du lịch mới.
Hồ Nà Hang có diện tích mặt nước rộng hơn 300 ha, được bao quanh bởi núi non và cảnh quan đặc trưng của vùng Đông Bắc. Trên không gian ấy, ê-kíp thiết kế sân khấu thực cảnh với quy mô gần 10 ha, kết hợp 32 bè nổi, 64 thuyền biểu diễn, hàng trăm vòi phun nhạc nước cùng hệ thống laser, mapping, âm thanh và ánh sáng hiện đại. Hình tượng Rồng thiêng giữa lòng hồ là một trong những điểm nhấn của chương trình, tạo nên biểu tượng thị giác gắn với câu chuyện về vùng đất.
Theo đạo diễn Trần Trung, lợi thế đặc biệt của chương trình chính là việc được kể câu chuyện ngay trên “sân khấu” tự nhiên của Nà Hang. Sân khấu đặt giữa thiên nhiên, mỗi chuyển động của mặt nước, mỗi con thuyền, ánh sáng, âm nhạc đều góp phần kể câu chuyện về Nà Hang. Công nghệ được sử dụng trong chương trình không nhằm thay thế thiên nhiên mà giúp khuếch đại vẻ đẹp của cảnh quan, đồng thời tạo ra trải nghiệm khác biệt cho du khách.
Từ xem show đến trải nghiệm điểm đến
Nếu nhiều chương trình nghệ thuật được thiết kế để khán giả ngồi tại một vị trí và theo dõi, “Huyền thoại trên mặt nước” hướng đến mô hình du khách trải nghiệm trong chính không gian biểu diễn. Du khách có thể lựa chọn các chuyến du ngoạn bằng thuyền trên hồ, vừa thưởng thức ẩm thực địa phương, vừa theo dõi chương trình từ nhiều góc nhìn khác nhau. Cách tổ chức này tạo ra sự kết nối giữa show diễn – cảnh quan – dịch vụ du lịch, qua đó mở rộng giá trị của chương trình vượt ra ngoài thời lượng biểu diễn.
Một trong những trải nghiệm được thiết kế riêng là “Đại tiệc thưởng trà” của tướng quân Trần Nhật Duật, với sự tham gia của hàng trăm nghệ nhân pha trà. Tại đây, du khách có cơ hội thưởng thức và tìm hiểu về trà Shan tuyết Hồng Thái, một sản vật đặc trưng của địa phương. Thay vì chỉ đứng ngoài quan sát, khán giả được xuống thuyền, tham gia vào không gian của đại tiệc, thực hiện nghi thức nhận ấn và viết những điều tốt đẹp lên tấm vải trắng để cầu nguyện quốc thái dân an, gửi gắm những mong ước của mình.
Từ góc độ phát triển điểm đến, đây là yếu tố có ý nghĩa quan trọng: một sản phẩm du lịch không chỉ tạo ra lý do để du khách đến mà còn tạo ra lý do để họ ở lại, trải nghiệm và chi tiêu nhiều hơn.
Đưa văn hóa bản địa vào chuỗi giá trị du lịch
“Long mạch Nà Hang” được xây dựng trên nền tảng những giá trị văn hóa, lịch sử đặc trưng của vùng Tuyên Quang và Đông Bắc. Chương trình đưa vào câu chuyện ba lớp di sản và giá trị văn hóa tiêu biểu: Chúa Then, hào khí Đông A và con đường muối. Trong đó, nghệ thuật hát Then được khai thác như một phần ngôn ngữ nghệ thuật của chương trình. Đây là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO ghi danh, gắn bó sâu sắc với đời sống tinh thần của các cộng đồng dân tộc ở khu vực miền núi phía Bắc.
“Hào khí Đông A” mở ra câu chuyện về tướng quân Trần Nhật Duật và dấu ấn lịch sử trong quá trình bảo vệ vùng biên viễn phía Tây Bắc. Trong khi đó, câu chuyện về con đường muối tái hiện hành trình vận chuyển muối từ miền Trung lên vùng cao theo các tuyến sông. Từ một sản vật thiết yếu từng có giá trị đặc biệt đối với cư dân vùng cao, muối trở thành chất liệu để kể câu chuyện về giao thương, đời sống và sự kết nối giữa các vùng đất. Theo đạo diễn Trần Trung, việc lựa chọn những chất liệu này nhằm giúp chương trình không chỉ đẹp về hình thức mà còn có câu chuyện riêng của Nà Hang, từ đó tạo cho sản phẩm khả năng nhận diện và khác biệt.
“Chúng tôi muốn khán giả thấy được sự hùng vĩ của mảnh đất này ngay trong không gian thực cảnh của hồ Nà Hang”, đạo diễn Trần Trung chia sẻ.
Một điểm nhấn khác của chương trình là hình ảnh chim phượng hoàng với sải cánh hàng chục mét, gắn với truyền thuyết 99 con chim phượng hoàng về làm tổ, tạo nên 99 ngọn núi tại mặt hồ Nà Hang. Những chất liệu văn hóa ấy, khi được đặt trong không gian mặt nước, kết hợp với âm nhạc, ánh sáng và công nghệ trình diễn, có thể trở thành những “mã nhận diện” mới cho điểm đến.
Người dân trở thành chủ thể của sản phẩm
Một trong những yếu tố được địa phương kỳ vọng tạo nên sức sống lâu dài cho sản phẩm là sự tham gia của cộng đồng. Khoảng 400 người dân Tuyên Quang tham gia chương trình với vai trò diễn viên quần chúng. Quá trình chuẩn bị được triển khai từ đầu năm, tạo điều kiện để người dân làm quen với hình thức biểu diễn thực cảnh quy mô lớn. Đặc biệt, 64 chiếc thuyền của người dân địa phương được huy động để tham gia chương trình.
Theo bà Bùi Thị Xuyên, Chủ tịch UBND xã Nà Hang, địa phương có nhiều lợi thế để phát triển du lịch dựa trên tài nguyên thiên nhiên và những giá trị văn hóa, nhân văn đặc sắc.
“Nà Hang hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi để phát triển du lịch. Chúng tôi kỳ vọng ‘Long mạch Nà Hang – Huyền thoại trên mặt nước’ sẽ trở thành một sản phẩm văn hóa – du lịch đặc trưng, có sức hấp dẫn riêng, giúp du khách trải nghiệm nhiều hơn, ở lại lâu hơn và quay trở lại nhiều lần với mảnh đất này”, bà Bùi Thị Xuyên chia sẻ.
Kỳ vọng này cho thấy địa phương không nhìn nhận show diễn đơn thuần như một sự kiện phục vụ dịp Quốc khánh, mà hướng tới việc hình thành một sản phẩm có khả năng tham gia vào hệ sinh thái du lịch Nà Hang. Khi người dân trực tiếp tham gia biểu diễn, cung cấp thuyền, phục vụ du khách và giới thiệu văn hóa, sản phẩm nghệ thuật đồng thời có thể tạo thêm sinh kế, mở rộng cơ hội tham gia chuỗi cung ứng du lịch tại địa phương.
Kỳ vọng tạo “cú hích” cho kinh tế du lịch
Một điểm đến có cảnh quan đẹp chưa chắc giữ chân được du khách nếu thiếu những sản phẩm trải nghiệm đủ sức hấp dẫn. Đây cũng là bài toán mà nhiều điểm du lịch thiên nhiên đang phải giải quyết: làm thế nào để chuyển từ “đi ngắm cảnh” sang “ở lại để trải nghiệm”. “Long mạch Nà Hang – Huyền thoại trên mặt nước” được kỳ vọng góp một lời giải cho bài toán đó.
Du khách đến Nà Hang có thể kết hợp nhiều lớp trải nghiệm: khám phá cảnh quan hồ, du ngoạn bằng thuyền, thưởng thức ẩm thực, tìm hiểu trà Shan tuyết, trải nghiệm văn hóa bản địa và tham dự show thực cảnh. Như vậy, một chương trình nghệ thuật kéo dài vài chục phút có thể trở thành hạt nhân để thiết kế cả một hành trình du lịch. Đây cũng là cách tiếp cận phù hợp với xu hướng phát triển du lịch trải nghiệm, trong đó du khách ngày càng quan tâm đến câu chuyện, bản sắc và khả năng tương tác với điểm đến.
Trong khuôn khổ sự kiện ra mắt, Ban tổ chức cũng tiến hành ký kết hợp tác phân phối vé với các đối tác chiến lược, nhằm đưa sản phẩm tiếp cận rộng hơn tới thị trường khách du lịch trong nước và quốc tế. Nếu được vận hành thường xuyên, chương trình có thể trở thành một điểm nhấn trong các tour khám phá Nà Hang, góp phần tạo thêm sản phẩm cho doanh nghiệp lữ hành và tăng khả năng kết nối giữa các dịch vụ tại địa phương.
Quan trọng hơn, “Huyền thoại trên mặt nước” đang đặt ra một hướng phát triển đáng chú ý: khai thác tài nguyên thiên nhiên nhưng không tách rời văn hóa và cộng đồng. Thiên nhiên tạo nên không gian; văn hóa tạo nên câu chuyện; công nghệ tạo nên sức hấp dẫn; còn cộng đồng tạo nên tính chân thực của sản phẩm. Đó cũng chính là nền tảng để một chương trình nghệ thuật có thể trở thành sản phẩm du lịch.
Với hai đêm diễn đầu tiên vào 31/8 và 1/9/2026, “Long mạch Nà Hang – Huyền thoại trên mặt nước” sẽ có cơ hội kiểm chứng sức hút với thị trường. Thành công của chương trình không chỉ được đo bằng số lượng khán giả đến xem, mà còn ở khả năng kéo dài thời gian lưu trú, tăng mức chi tiêu, tạo sinh kế cho cộng đồng và thúc đẩy du khách quay trở lại.
Nếu làm được điều đó, show diễn sẽ không chỉ là một “đại tiệc” nghệ thuật trên mặt hồ, mà có thể trở thành một sản phẩm nhận diện mới của Nà Hang, góp phần chuyển hóa lợi thế cảnh quan và văn hóa thành giá trị kinh tế du lịch bền vững. Từ mặt hồ rộng lớn, một sản phẩm mới đang được hình thành. Và từ một câu chuyện được kể bằng nghệ thuật, Nà Hang đang có thêm một lý do để du khách tìm đến, ở lại và trở lại.
