Trong bối cảnh TP.HCM bước vào giai đoạn phát triển với không gian đô thị và địa giới hành chính mở rộng, câu chuyện bảo tồn di sản cũng đứng trước những yêu cầu mới. Thành phố hôm nay sở hữu một hệ thống di sản phong phú hơn, từ các công trình kiến trúc, di tích lịch sử đến ẩm thực, làng nghề, nghệ thuật dân gian và lễ hội truyền thống. Điều đó không chỉ đặt ra trách nhiệm gìn giữ, mà còn đòi hỏi những phương thức kết nối mới để di sản thực sự hiện diện trong đời sống cộng đồng.
Đó cũng là tinh thần của Heritage Ho Chi Minh City – dự án truyền thông vừa được Hội Di sản Văn hóa TP.HCM công bố vào chiều ngày 6/8, hướng đến kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11). Dự án lựa chọn người trẻ là trung tâm của hành trình lan tỏa, với mục tiêu xây dựng hệ sinh thái truyền thông nơi tri thức về di sản được chia sẻ, thực hành và tiếp nối bằng những hình thức gần gũi với thế hệ mới.
Phát biểu tại sự kiện, bà Lê Tú Cẩm, Chủ tịch Hội Di sản Văn hóa TP.HCM, cho rằng di sản văn hóa không chỉ là ký ức của quá khứ mà còn là nguồn lực quan trọng cho sự phát triển của công nghiệp văn hóa. Theo bà, việc bảo tồn di sản hôm nay cần được đặt trong mối liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp, giáo dục, truyền thông và du lịch nhằm hình thành một hệ sinh thái phát triển bền vững, lấy di sản làm nền tảng.
Quan điểm này phản ánh một xu hướng đang được nhiều quốc gia theo đuổi: bảo tồn không còn dừng ở việc lưu giữ hiện vật hay di tích, mà hướng đến việc đưa di sản trở thành nguồn cảm hứng cho sáng tạo, giáo dục và phát triển kinh tế. Khi được kể bằng ngôn ngữ phù hợp với thời đại, di sản có thể trở thành động lực thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa và tạo thêm sức hấp dẫn cho điểm đến.
Một trong những điểm nhấn của dự án là định hướng "trẻ hóa" cách kể chuyện về di sản. Thay vì tiếp cận bằng những khuôn mẫu truyền thống, Heritage Ho Chi Minh City lựa chọn các nền tảng số, hoạt động trải nghiệm và sáng tạo nội dung để đưa di sản đến gần giới trẻ. Chuỗi chương trình như Heritage Creative, Heritage Talk, Heritage Fest, Heritage Revision... dự kiến sẽ được triển khai tại gần 20 trường đại học, cao đẳng trên địa bàn TP.HCM từ nay đến cuối năm 2026.
Dự án quy tụ nhiều chuyên gia, nghệ sĩ và nhân vật hoạt động trong lĩnh vực văn hóa tham gia với vai trò cố vấn, gồm TS. Nguyễn Thị Hậu - Tổng Thư ký Hội Khoa học Lịch sử TP.HCM; NSND Kim Xuân; nhà văn - nhà báo Nguyễn Thị Ngọc Hải; bà Trần Tuệ Tri - Nhà sáng lập và CEO Stamford Global Leadership Center, Cố vấn cấp cao Mạng lưới Rồng Xanh Fellowship.
Đồng hành với chương trình còn có các đại sứ truyền thông là Content Creator Vĩnh Thích Ăn Ngon, Travel Blogger Bóng Ngô Mario và Nam vương Trái Đất 2025 Hoàng Văn Thái.
Theo nhà báo Hà Kiều - Người sáng lập dự án đồng thời là Phó Ban Tổ chức, người trẻ ngày nay cảm nhận di sản bằng những phương thức rất khác. Họ cần được trải nghiệm, được kể chuyện bằng hình ảnh, âm thanh và những tương tác thực tế thay vì chỉ tiếp nhận thông tin một chiều. Khi di sản trở thành một phần của đời sống thường nhật, được làm mới bằng sáng tạo và công nghệ, những giá trị truyền thống sẽ có thêm sức sống để tiếp tục đồng hành cùng các thế hệ tương lai.
Cùng với việc ra mắt dự án, Hội Di sản Văn hóa TP.HCM cũng công bố Cổng Thông tin điện tử và Fanpage Heritage Ho Chi Minh City. Đây được xem là bước tiến trong quá trình chuyển đổi số của Hội, góp phần xây dựng một kênh kết nối thống nhất giữa các chuyên gia, nhà nghiên cứu, hội viên và công chúng, đồng thời tạo không gian để những câu chuyện về di sản được lan tỏa rộng rãi hơn.
Trong bối cảnh du lịch ngày càng hướng đến những trải nghiệm giàu bản sắc, di sản văn hóa đang trở thành một trong những nguồn tài nguyên quan trọng của mỗi điểm đến. Khi được kể bằng ngôn ngữ của thế hệ mới, kết hợp với công nghệ và các nền tảng truyền thông số, di sản không chỉ góp phần gìn giữ ký ức đô thị mà còn trở thành chất liệu để phát triển du lịch văn hóa, nuôi dưỡng công nghiệp sáng tạo và định hình bản sắc của một thành phố đang không ngừng chuyển mình.
